مارک گارنو، نخستین فضانورد کانادایی و سیاستمدار برجسته، در ۴ ژوئن ۲۰۲۵، پس از مبارزهای کوتاه اما دشوار با سرطان، در سن ۷۶ سالگی در مونترال درگذشت.
آغاز یک سفر خارقالعاده
گارنو در ۲۳ فوریه ۱۹۴۹ در شهر کبک به دنیا آمد. او در خانوادهای نظامی رشد کرد؛ پدرش، آندره گارنو، در جنگ جهانی دوم خدمت کرده بود. مارک نیز راه پدر را ادامه داد و وارد نیروی دریایی سلطنتی کانادا شد.
در سال ۱۹۷۰، مدرک کارشناسی فیزیک مهندسی را از کالج نظامی سلطنتی کانادا دریافت کرد و سپس در سال ۱۹۷۳، دکترای مهندسی برق را از امپریال کالج لندن اخذ کرد.
پرواز به فراسوی زمین
در ۵ اکتبر ۱۹۸۴، گارنو بهعنوان متخصص محموله در مأموریت STS-41-G با شاتل فضایی چلنجر به فضا پرواز کرد و نام خود را بهعنوان نخستین کانادایی در فضا ثبت کرد. او در مجموع سه مأموریت فضایی انجام داد و نزدیک به ۳۰ روز را در مدار زمین سپری کرد.
گارنو در خاطراتش نوشته است: «اولین نگاه به زمین از فضا، برای همیشه در ذهنم حک شد. دیدن زمین بهعنوان یک گوی آبی در خلأ، نگرشم را نسبت به محیط زیست تغییر داد.»
از فضا به سیاست
پس از دوران فضانوردی، گارنو از سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۵ ریاست آژانس فضایی کانادا را بر عهده داشت. او سپس وارد عرصه سیاست شد و از سال ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۳ بهعنوان نماینده حزب لیبرال در مجلس عوام کانادا فعالیت کرد.
در دوران نخستوزیری جاستین ترودو، گارنو بهعنوان وزیر حملونقل (۲۰۱۵–۲۰۲۱) و وزیر امور خارجه (۲۰۲۱) خدمت کرد. او در سال ۲۰۲۳ از سیاست کنارهگیری کرد و گفت: «تمام کوههای زندگیام را صعود کردهام و اکنون میخواهم وقت بیشتری را با خانوادهام بگذرانم.»
زندگی شخصی و چالشها
گارنو در زندگی شخصی نیز با چالشهایی مواجه بود. او در کتاب خاطراتش با عنوان A Most Extraordinary Ride که در سال ۲۰۲۴ منتشر شد، از مرگ همسر اولش در سال ۱۹۸۷ به دلیل بیماری دوقطبی و خودکشی او صحبت کرده است. گارنو پس از این تراژدی، بهتنهایی از دو فرزند دوقلوی خود مراقبت کرد.
واکنشها به درگذشت
پس از اعلام خبر درگذشت گارنو، مجلس عوام کانادا به احترامش یک دقیقه سکوت کرد. جاستین ترودو، نخستوزیر سابق، و کریس هدفیلد، فضانورد کانادایی، از او بهعنوان الگویی شجاع و الهامبخش یاد کردند.
همسرش، پام گارنو، در بیانیهای اعلام کرد که مارک با همان قدرت و آرامشی که در زندگی داشت، با بیماریاش مواجه شد و در کنار خانوادهاش در آرامش درگذشت.
میراثی ماندگار
مارک گارنو نهتنها بهعنوان نخستین کانادایی در فضا، بلکه بهعنوان یک خدمتگذار عمومی متعهد و پیشگام در علم و سیاست، در تاریخ کانادا جایگاه ویژهای دارد. مدارس متعددی در کانادا به افتخار او نامگذاری شدهاند، از جمله دبیرستان Marc Garneau Collegiate Institute در تورنتو.
او در مصاحبهای در سال ۲۰۲۴ گفت: «وقتی از فضا به زمین نگاه میکنید و میبینید که جو نازک زمین را با گازهای گلخانهای و آلایندهها پر میکنیم، متوجه میشوید که اگر از این سیاره مراقبت نکنیم، جای دیگری برای رفتن نداریم.»
مارک گارنو، مردی که از دریاها تا فضا سفر کرد و سپس به خدمت در سیاست پرداخت، الگویی از شجاعت، تعهد و خدمت به کشور بود. یاد و خاطرهاش برای همیشه در دل کاناداییها زنده خواهد ماند.
ارسال نظرات