قالب وردپرس بیتستان پرنده فناوری
خانه / عمومی / مقاله ها / گفتگو / زنان افغان پیشگامان مبارزه علیه طالبان؛ گفت‌وگوی هفته با شکریه بارکزی و عطیه مهربان
زنان افغان

زنان افغان پیشگامان مبارزه علیه طالبان؛ گفت‌وگوی هفته با شکریه بارکزی و عطیه مهربان

زنان افغانستان سیاه‌ترین روزها را در دو دوره طالبان تجربه کرده و هنوز هم این تجارب تلخ را با گوشت و پوست احساس و تحمل می‌نمایند. از درد شلاق گرفته تا درد بی شوهری و دربه‌دری را متحمل می‌شوند؛ ازدست‌دادن کار و فعالیت‌های اجتماعی و حق تعلیم یکی دیگر از موارد ظلم و بی‌عدالتی طالبان است. زنان و دختران افغانستان علاوه بر این حتی در داخل شهر کابل به‌خاطر برادر و یا شوهر و یا پسرشان که در نیروی نظامی قبل کار می‌کردند مورد آزاد و اذیت و لت و کوب قرار می‌گیرند. در این میان دختر جوانی که برادرش نیروی نظامی حکومت قبلی بود و طالبان به خانه‌شان وارد شده و به‌عوض برادرش او را شلاق زده و آزار و اذیت کرده‌اند. این دختر جوان در هفته قبل ویدئوی را در صفحات اجتماعی به نشر رساند و اندام سبز و کبودش را به مردم نشان داده عدالت‌خواهی کرد. در این باره بحثی را از دو خانم فعال سیاسی و مدنی محترمه شکریه بارکزی نماینده مردم در ولسی جرگه و محترمه عطیه مهربان با شما در میان می‌گذاریم که از طالبان چه توقع دارند و گفتنی‌هایشان به زنان افغانستان و جهان چیست؟

خانم شکریه بارکزی! توقع شما از طالبان چیست و اینکه طالبان از بدرفتاری‌شان در مقابل زنان انکار می‌کند نظر شما را خواهانیم؟

شکریه بارکزی: من از طالبان توقع زیاد ندارم؛ اما حداقل من حیث یک شهروند افغان می‌گویم که مانند مسلمان رفتار کنند. ویدئوها و تصاویری که از زنان در ولایات و شهر کابل پخش شده همه گواهی ظلم و بی‌عدالتی طالبان بر زنان است. برعلاوه این‌همه موارد تنها به من اضافه‌تر از هشت زن از بدرفتاری طالبان شکایت کرده‌اند. چندی قبل طالبان موتر یک زن داکتر را توقف داده و برایش گفته‌اند که گویا جلب آمده و این زن صدایش را به جهان رساند و موتری که او را توقف داده موتری بود که بیرق طالبان را با خود حمل می‌کرد. اگر طالبان از این کار انکار می‌کنند شواهدی زیادی وجود دارد که آنها چنین اعمال را انجام می‌دهند. ما نمی‌توانیم با این اعمال طالبان که خیلی سرکوب‌کننده است دادخواهی خود را توقف بدهیم. طالبان باید حق شهروندی را نه از راه جبر بلکه از راه اصولی و شفاف پیشه گیرند و به‌صورت مستند و منطقی به این شکایات رسیدگی کنند. تا چی وقت زنان احتطاف شوند و بعد اجسادشان از جاهای نامعلوم دریافت گردد و یا دختر جوانی که در صفحات اجتماعی صدا و تصویرش را که توسط طالبان شلاق زده شده است را به جهانیان و مردم رساند دستگیر شود و چه ضمانتی وجود دارد که این زن در داخل زندان مورد آزار و اذیت قرار نمی‌گیرد. من فکر می‌کنم اینها چیزهای است که ما نباید به‌سادگی از کنارش بگذریم و طالبان هم باید خصومت خود را نسبت به خواهر، مادر، دختر و خانم‌ها خاتمه بدهند و بدانند که زنان هم انسان‌اند و طالبان هیچ حقی ندارند که یک زن را بودن مجوز قانونی بازداشت کرده و توهین کنند چه زبانی باشد و چه عمل فزیکی و خشونت‌آمیز و چه هم به طور سیستماتیک و تبعیض‌آمیز باشد.

Aviron

 

خانم عطیه مهربان! در این مورد نظر شما چیست؟

عطیه مهربان: من فکر می‌کنم که دستگیری این دخترخانم توسط طالبان یک دید ناشی از زن‌ستیزانه طالبان در مقابل زنان است. درست که مردان هم مورد فشار قرار گرفته‌اند؛ خصوصاً کسانی که نظامی بودند و یا با دفاتر خارجی کار می‌کنند و یا کارمندان دولت بودند. اما ما می‌بینم که از مکتب گرفته تا دانشگاه و فضای کار و فضای عمومی که از طالبان پخش می‌شود که چرا زن در پارک است، چرا بدون محرم در بیرون است و حتی اینکه چرا زن نفس می‌کشد ناشی از این است که برای طالبان قبول نشده که زن افغانستان حال زنی است که صدا دارد و اعتراض می‌کند. در جهان کشورهای دیکتاتور برای سرکوب کردن صداها دست به اعمال خشونت‌آمیز می‌زنند؛ اما طالبان برای پاک جلو دادنشان دوباره از زنان اقرار اجباری و براعت می‌گیرند. در مورد این زن اگر طالبان اظهاراتش را دروغ فکر می‌کنند اما نشانه‌های از زدن و خشونت در اندامش دروغ نیست. من فکر می‌کنم که همین خانمی که اعتراضش را در صفحات اجتماعی همگانی ساخته پیش‌بینی کرده بود که با چنین برخوردی روبرو خواهد شد. چون در یک کشوری که هیچ‌گونه تضمین از عدالت اجتماعی وجود ندارد توقع چنین عملی امکان‌پذیر است و نظر من در این مورد این است که این عمل طالبان و دستگیری این زن یک عمل غیرانسانی است که خود را حاکم مردم و زنان می‌دانند.

خانم بارکزی با این وضع؛ زنان افغانستان به کجا روان استند و آنها دیگر شاهد چه چیزها خواهند بود؟

شکریه بارکزی: زنان افغانستان نه‌تنها در این دوره طالبان بلکه در دوره‌های قبل هیچگاه صدای خود را در برابر بی‌عدالتی خاموش نکردند و تداوم این صدا در سطح جهان باید انعکاس داشته باشد و شناخته شود. افغانستان باید دارای نظامی باشد که هم برای مردمش و هم برای جامعه جهانی جوابگو باشد و گفتنی‌ام به مردم افغانستان این است که سرشان را در مقابل هیچ ظالمی خم نکنند. من هم در دوره اول طالبان؛ مانند این خانم شلاق خوردم بدون اینکه جرمی را مرتکب شده باشم؛ اما همان شلاق زدن مرا یک معلم خانگی ساخت و سه سال با دیگر دوستانم در زیر سلطه طالبان چرخ آموزش‌وپرورش را به طور مخفی زنده نگهداشتیم. داستان‌های زیادی از افتادن‌ها و دوباره برخاستن‌های ما وجود دارد و اسطوره می‌شود. به باور من زنان افغانستان به‌سادگی از حقشان نمی‌گذرند و یکبار دیگر به طالبان میگویم که بهتر است به حقوق مردم افغانستان احترام قایل شوند و مسئولیتشان را که فکر می‌کنند زمام امور در دستشان است در مقابل مردم و خدا ادا کنند.

خانم مهربان! برعلاوه این‌همه اعتراض‌ها و صدا کشیدن‌ها دیگر چه گزینه‌های برای زنان باقی‌مانده تا انجام بدهند؟

عطیه مهربان: ادامه این وضعیت و اعتراض‌ها شرایط را برای زنان بیشتر تنگ خواهد ساخت؛ خصوصاً به زنانی که مستقیم در رأس مظاهرات قرار دارند و کسانی که از ظلم و شکنجه طالبان گزارش می‌دهند و این وضعیت به طالبان نشان می‌دهد که زنان افغانستان نه امریکایی بودند و نه افراد پروژه‌ای که اینها را باد آورد و باد دوباره با خودش برد. اینها زنانی بودند که در افغانستان استند و کسانی بودند که هیچ‌کس آنها را شاید نمی‌شناخت اما امروز همان زنان میایند و اعتراض می‌کنند چون این زنان درک کردند که انسان استند و خود را به‌عنوان افراد مستقل قبول کرده‌اند.

پس راه‌حل چیست تا صدایشان را جهان بشنود و وارد عمل گردد؟

عطیه مهربان: یکی از راه‌ها این است که طالبان فکر می‌کنند با دنیا تعامل خواهند کرد پس جهانیان باید این تعامل را نپذیرند. اگر طالبان فکر می‌کنند که زنان افغان زن دهه نود است اشتباه می‌کنند؛ چون حالا زنان در افغانستان به فیسبوک و صفحات اجتماعی راه‌یافته‌اند و هرکس موبایل و انترنت دارد و می‌تواند از این وسایل به‌عنوان رسانه استفاده کرده صدایشان را بلند کنند.

خانم بارکزی! آیا از دید شما زنان افغانستان به مردم جهان مهم استند؟ و کسی درباره‌شان می‌اندیشد و یا خیر؟

شکریه بارکزی: پالیسی‌های بزرگی که در جهان ساخته می‌شود در این پالیسی‌ها اکثراً زنان افغان نادیده گرفته می‌شوند زیرا در چنین موارد پالیسی‌ها و سیاست‌های آنان در اولویت قرار دارد نه اینکه زنان افغانستان که در چه حالت قرار دارند. اما از لحاظ اخلاقی تمام نهادها و زنانی که در دنیا اند هم‌صدا با زنان افغانستان استند. اگر امروز صداهایی از زنان افغانستان در رسانه‌های داخلی و خارجی پخش می‌شود به‌خاطر وضعیت زنان است و کسی علاقه‌مندی ندارد که بفهمد طالبان چی می‌کنند و این زنان افغانستان استند که امروز من حیث یک هرم فشار بر طالبان استفاده می‌شوند. ما دوست نداریم من حیث یک هرم فشار باشیم. ما می‌توانیم بر علیه طالبان در محکمه جهانی اقامه ی دعوا کنیم اما اگر ما توقع کنیم که جنگ ما را امریکا پیش ببرد و دادخواهی ما را انگلیس انجام بدهد و برای تحقق یک سیستم عدالت ثابت و شفاف مسکو ما را کمک کند این اشتباه ما است. درگذشته درست است که آنها حضور داشتند اما ما پیش‌کسوتان مبارزه بودیم و این ما بودیم که زندگی و حیات خود را وقف مبارزه کردیم تا بگذاریم که نسل‌ها راحت به تعلیمشان ادامه بدهند. اینکه زنان امروز افغانستان به فهم و دانش مبارزاتی رسیده‌اند نتیجه مبارزات بیست سال قبل ما است.

با ابراز سپاس از خانم بارکزی و خانم مهربان

 

در همین رابطه بیشتر بخوانید:

 

هفته را دنبال کنید در: اینستاگرام تلگرام توئیتر

نویسنده: نرگس هاشمی

مطلب پیشنهادی:

خوانندگان: اسلام از زبان یک خانم روحانی مسیحی؛ پاسخی به مقاله خانم مهوش ندیمی

مقاله‌ای «دین طالبانی» که در شماره ۶۵۱ مجله هفته نوشتم توسط خواهر ما مهوش جان ندیمی از تورنتو نقد شد که واقعا مرا خوشحال ساخت. مقاله ایشان تحت عنوان «آیا طالبان گناهکارند که طبق نوشته قرآن عمل می‌کنند» در شماره ۶۵۵ مجله هفته در صفحه ۵۴ نشر شد...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *