قالب وردپرس بیتستان پرنده فناوری
خانه / مهاجرت / حذف فروشندگان مهاجر از بازار کیف و کفش مقدور و منطقی است؟
بازار کیف
مشتریان در حال خرید کیف

حذف فروشندگان مهاجر از بازار کیف و کفش مقدور و منطقی است؟

چهل سال پیش مهاجران با دست‌های خالی برای رهایی از جنگ به ایران پناه آوردند. دست‌های پرزحمت آنها تنها  دارایشان بود. مهاجران با تکیه بر نیروی بدنی خویش در بخش‌های مختلف مشغول به کار شدند.

آنها امید داشتند تا آتش جنگ خاموش شود و به سرزمین مادری خویش باز گردند اما شعله‌های جنگ هرگز پایان نیافت. مهاجران ماندگار شدند و بعد از چندین سال کار و تلاش مضاعف موفق شدند در شاخه‌های مختلف کاری رشد کنند. یکی از بخش‌ها بازار کیف و کفش است. اکنون گروهی از مهاجران سهم بزرگی در تولید و فروش کیف و کفش دارند. این ماجرا از چشم بازاریان متفاوت دیده می‌شود. به گفته، آنها حضور مهاجران در بخش فروش عرصه را برای ایرانیان تنگ کرده است. گروهی از فعالان بازار سکوت پیشه نکردند، بلکه آنها از چند سال پیش دست به اعتراض‌های گوناگون زده‌اند. نتیجه این اعتراض‌ها پلمپ شدن مغازه‌های مهاجران بوده است. گروه موافق با مهاجران می‌گویند، مهاجران باعث رونق بازار شده‌اند و کیفیت محصولات را ارتقاع داده‌اند. گروه مخالف همچنان برای حذف مهاجران از بخش فروش پافشاری می‌کنند. آنها بهمن امسال بار دیگر اعتراض کردند.

هفته را دنبال کنید در: اینستاگرام تلگرام توئیتر

آسیب جدی از طرف مهاجران

احسان احمدیان یکی از مغازه‌داران کیف فروش در پاساژ الغدیر است. او از زمان نوجوانی در حوزه کیف فعالیت دارد. بعد از بیست و پنج سال کار در این حوزه موفق شده است که برای خود مغازه بگیرد. احمدیان از همان سال‌های اول با مهاجران افغان رابطه دوستانه داشته است. در حال حاضر چند کارگر مهاجر دارد. می‌گوید: «مهاجران افغان ‌سال‌های زیادی است در ایران زندگی می‌کنند و در این مدت توانسته‌اند رابطه هم‌زیستی خوبی با مردم ایران داشته باشند. من همواره تلاش می‌کنم که شرایط کارگران خود را درک کنم. همیشه آنها را با جانم و عزیزم صدا می‌کنم. مهاجران در کار خود صادق هستند.» حرف‌های احمدیان تنها با تعریف ختم نمی‌شود. او دل پری از دست مهاجران کارفرما دارد. به عقیده او مهاجران نباید وارد بخش فروش شوند و فعالیت آنها از خط تولید بالاتر نرود. حرف‌هایش را با کنایه ادامه می‌دهد: «ماشالله مهاجران کارفرما همه بازار را گرفتند و فکر کنم تا سال دیگر ما باید کار و کاسبی خود را جمع کنیم. روز به ‌روز مهاجران از خط تولید کیف وارد بازار فروش می‌شوند. در کجای نقطه دنیا یک مهاجر حق دارد، بدون پرداخت مالیات و هزینه‌های جانبی، بازار را دست خودش بگیرد. من مدتی در امارات کار کردم و باید مالیات می‌دادم. این موضوع در مورد مهاجران صدق نمی‌کند.» اگر پای حرف‌های او بنشینید ساعت‌ها گلایه می‌کند. به گفته خودش حرف‌هایش را خلاصه می‌کند و می‌گوید: «من به ‌عنوان یک مغازه‌دار نمی‌توانم در این بازار رقابت کنم. به ‌عنوان مثال اگر در بخش تولید کار کنم، هرگز به پای مهاجران نمی‌رسم. یک تولیدکننده مهاجر یک دفعه پنج هزار قفل می‌خرد و انبار را خالی می‌کند و توان خرید کم را از من می‌گیرد. مهاجران آسیب جدی به این صنف وارد کرده‌اند، پس من حق دارم دست به اعتراض بزنم و با دیگر همکارانم مقابل اتحادیه تجمع کنیم.»

وحید صابری از مشترهای مغازه احسان احمدیان است. با او وارد گفت‌وگو می‌شوم. از نظر او درآمد بالای مهاجران از ایران خارج می‌شود و وارد چرخه اقتصادی ایران نمی‌شود. می‌گوید: «افغان‌ها مهمان ما بودند اما حالا مدت این مهمانی زیاد شده است و مهاجران از آب و غذای ایرانی‌ها استفاده می‌کنند و حالا دارند صاحب‌خانه می‌شوند.»

بازار کیف و کفش
مغازه متعلق به یکی از فروشندگان مهاجر که پلمپ شده است

رونق بازار توسط مهاجران

مهدی توکلی یکی از فروشندگان مهاجر است. او در پاساژ الغدیر مغازه کیف فروشی دارد. می‌گوید: «مهاجرانی که در بخش فروش کار می‌کنند، مالیات و هزینه‌های مختلفی را پرداخت می‌کنند. بعضی از فروشنده‌ها با اینکه این موضوع را می‌دانند اما سعی می‌کنند که خلاف واقعیت صحبت کنند. من مغازه را از مالک ایرانی اجاره کردم و او همه کارهای قانونی مغازه را انجام می‌دهد.» توکلی در خصوص رضایت مشتریان و دیگر کارفرمایان ایرانی می‌افزاید: «هفتاد درصد دوستان ایرانی از کار فروشندگان مهاجر رضایت دارند. ما تولید بالایی داریم و برای همین جنس ارزان به دست مشتری می‌دهیم. قیمت ارزان باعث می‌شود توان خرید مشتری بالا برود. این موضوع یک نقطه قوت است، به همین دلیل تعداد مشتری‌های مهاجران بیشتر از فروشندگان ایرانی است. پسرم تولیدی کیف دارد و به چندین فروشگاه ایرانی جنس می‌فروشد. به نظرم اعتراض مخالفان به جایی نمی‌رسد چرا مهاجران به بازار رونق بخشیده‌اند.» 

کم‌کاری کارفرمایان ایرانی

حامد حسنی صاحب یکی دیگر از کیف‌فروشی‌ها است. او نظر متفاوتی نسبت به کارفرمایان مهاجر دارد. او همت و تلاش مهاجران را عامل پیشرفت کارفرمایان افغان می‌داند. می‌گوید: «مهاجران کار خود را با کارگری شروع کردند و در ابتدا خیلی ضعیف بودند و کم‌کم توانستند تولیدی راه‌اندازی کنند. اگر یک مهاجر رشد می‌کند، این به این معنی نیست که جای یک ایرانی را اشغال کرده است. بلکه نشان‌دهنده ضعف و کم‌کاری فعالان ایرانی در بازار کیف است. بعضی از دوستان فکر می‌کنند که حذف فروشندگان مهاجر سبب می‌شود که بازار کیف به نفع فروشندگان ایرانی شود، در حالی که چنین چیزی درست نیست. به نظرم کارفرمایان به جای اعتراض باید کار خود را ارتقاع دهند و از مهاجران الگو بگیرند.» 

Aviron

 

 کوتاهی قانون در قبال مهاجران

جعفر حیدری متولد ایران است. او از زمان کودکی در تولیدی کیف کار می‌کند و در حال حاضر با کمک پدرش مغازه‌ای را اجاره کرده است. مصطفی خود را ایرانی می‌داند. می‌گوید: «من فرزند همین آب و خاک هستم، حق دارم مانند شهروندان ایرانی مستقل باشم و فعالیت کنم. قانون در قبال مهاجران کوتاهی کرده است. به نظرم این کوتاهی سبب شده است که مهاجران از هرطرف تحت فشار قرار گیرند. هر سال مغازه مهاجران پلمپ می‌شود و بعد از پیگیری مکرر باز می‌شود. در بازار عده کمی هستند که با کار مهاجران مخالف می‌کنند. تمام کارگران گروه مخالف مهاجران افغان هستند و با این وجود در صف اول اعتراضات برضد مهاجران شعار می‌دهند. بارها گفته شده است که فروشندگان مهاجر باید به خارج از تهران بروند. من قول می‌دهم اگر مهاجران فعالیت کاری خود را به خارج از تهران منتقل کنند. کسانی که دست به اعتراض می‌زنند، جزء اولین افرادی هستند که در کنار مهاجر مغازه خواهند گرفت. کارفرمایان ایرانی رفتارهای نامناسبی با مهاجران دارند. حتی در یکی از اعتراض‌ها بر شیشه مغازه مهاجران تخم مرغ پرتاب کردند.»

التهاب بازار با حذف مهاجران

مدیر یکی از پاساژ‌ها در خصوص پلمپ مغازه‌های مهاجران می‌گوید: «مهاجران نقش مستقیمی در بازار کیف و کفش دارند. متأسفانه در طول سال چندبار مغازه مهاجران را پلمپ می‌کنند. اتحادیه سراجی تهران به خوبی می‌داند که مهاجران در این سال‌ها به بهبود بازار کمک زیادی کرده‌اند. ما داریم تلاش می‌کنیم که از بسته‌شدن مغازه آنها جلوگیری کنیم و به ارگان‌های بالا نامه فرستادیم. مهاجران در صنف ما به شدت رشد کردند و هرکدام آنها سهم بزرگی در بازار دارند و حذف آنها آسیب جدی به بازار وارد می‌کند.» 

ادامه فعالیت مهاجران به شرط داشتن کارمند ایرانی

«از کل امسال تنها به شب عید امید داشتیم. در این ماه مغازه‌ام را بیست روز پلمپ کردند. امسال نه تنها من، بلکه همه فروشندگان کیف بازار کسادی را تجربه کرده‌اند. بحث حذف مهاجران از صنف فروش و حتی تولید کیف سال‌هاست در جریان است. فروشندگان بارها اعتراض کردند و چندین بار مغازه‌های مهاجران پلمپ شده است.» این‌ها بخشی از حرف‌های حسین نظری است. مهاجری که سی سال است در عرصه تولید کیف فعالیت دارد. به گفته او پلمپ مغازه مهاجران یک اهرم فشار برای محدود ساختن فعالیت مهاجران است تا در سطح کارگر باقی بمانند. اتحادیه سراجان بازار تهران مغازه او را پلمپ کرده بود. می‌گوید: «یکی از شرط‌های فعالیت در عرصه فروش برای مهاجران، وجود نیروی کار ایرانی است. اما این موضوع تنها با گرفتن نیروی کار ایرانی حل نمی‌شود. مهاجران موظف هستند تمام اسناد و مدارک خود را به نام کارمند ایرانی خود ثبت کنند. من نیرو یایرانی استخدام کردم و برای همین توانستم در این چند روز باقی‌مانده از سال به فعالیت خود ادامه دهم. برای تمام فروشندگان مهاجر اخطاریه ارسال شده است. تمام مهاجران تنها در صورت داشتن کارمند ایرانی می‌توانند فعالیت کنند. شاید گرفتن نیروی ایرانی ساده باشد، در واقع مهاجران باید سهم تلاش‌های خود را به شخصی بدهند که تازه از راه می‌رسد.» 

بازار کیف و کفش
باربری‌هایی که در بازار کیف کار می‌کنند

رضایت خریداران بازار کیف و کفش

 یکی از گروه‌های موافق فروشندگان ایرانی خریداران هستند. آنها مخالف حذف مهاجران از بازار هستند. علی علی‌نژاد در حال انتخاب کیف در انبوهی از کیف‌ها است. او ده سال است که از مهاجران کیف می‌خرد. می‌گوید: «من مشتری ثابت این مغازه هستم. به نظرم مهاجران انصاف دارند و این موضوع سبب شده است که توان خرید من بالا برود. مهاجران حق دارند در بخش فروش فعالیت کنند و سود ببرند. چرا باید یک مهاجر همیشه زیردست باقی بماند.»

فاطمه اسدی به همراه همسرش از مغازه مهاجران کیف خریده‌اند. او از خرید خود راضی است و می‌گوید: «قیمت مناسب و کیفیت بالا حق هر مشتری است. مهاجران منصف هستند و این موضوع باعث شده است که من مشتری ثابت آنها باشم. من در شمال مغازه دارم و کیف را به صورت عمده از مهاجران می‌خرم. بسته‌شدن مغازه مهاجرها به بهانه ارزان‌فروشی کار درستی نیست. تولیدکنندگان دیگر باید تلاش کنند مثل مهاجران عمل کنند.» 

بیشتر بخوانید:

نداشتن مدارک قانونی عاملی برای حذف

نداشتن مدارک قانونی حضور را برای مهاجران دشوار کرده است. تعدادی از تولیدکنندگان و فروشندگان کیف سال‌هاست در بازار فعالیت دارند. ظریف احمدی یکی از مهاجرانی است که مدرک قانونی دارد و در صنف فروش کیف فعالیت دارد. دستگاه کارتخوان مغازه‌اش به نام صاحب مغازه است. بارها پیش آمده که از سوی بیمه برای بازرسی بیایند و او خود را به جای خریدار کیف معرفی کرده است. می‌گوید: «گروهی از همشهریان افغان فاقد مدارک قانونی هستند و به راحتی در بخش تولید و فروش کیف فعالیت دارند و این موضوع از نظر قانونی صحیح نیست. با این وجود فضای کار و رشد اقتصاد برای مهاجران افغان فراهم شده است. طبیعی است که اگر دولت متوجه این موضوع شود مغازه را پلمپ می‌کند. به نظرم در این مورد حق با قانون است. البته دوستانی که مدارک قانونی دارند باز نمی‌توانند به صورت قانونی در بخش فروش کار کنند.»

به دلیل اوضاع نابسامان در برخی کشورها پس از جنگ و محرومیت‌ها، اتباع مهاجر این کشورها تصمیم می‌گیرند مسیر کشورهایی با موقعیت کاری مناسب‌تر و امن‌تر را در پیش بگیرند و از نظر آنان ایران دارای چنین ویژگی‌هایی است. مسئله‌ی مهاجرت اتباع کشور افغانستان به ایران موضوعی است که از چهار دهه گذشته تاکنون جریان داشته است و نسل‌ جدید آنان پس از سال‌ها کارگری پدرانشان در مشاغل سخت و کارگری بدون حق بیمه، با دستمزد کمتر و بهره‌وری بالا اکنون طالب به اسقلال رسیدن در زمینه اشتغال هستند؛ واقعیت این است که طبق مقررات بین‌المللی، ایران مکلف است برای اتباع بیگانه قانونی در چارچوب قوانین، روادید کار صادر کند. مسئله استقلال و کارفرما شدن اتباع افغانستان در ایران، نیازمند قوانین جدی‌تر و عادلانه‌تری از جانب وزارت کار و رفاه اجتماعی، تعامل ارگان‌های مربوطه دو کشور، ایجاد زمینه رقابت بین مهاجران افغان و ایرانیان و… است و بی‌شک حذف مطلق کارفرمایان اتباع از بازار کار چاره‌ساز حل این مشکلات نخواهد بود. با خروج مهاجران از صنف سراجی بازار دچار شوک می‌شود و آسیب جدی به بخش اقتصادی بازار وارد می‌شود. مهاجرانی که در بازار فعالیت دارند، هر روز با بسته شدن مغازه‌های خود مواجه می‌شوند و آینده کاری آنها در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

نویسنده: نویده احمدی

مطلب پیشنهادی:

پناه‌جویان جدید افغان

مسکن؛ مشکل اصلی پناه‌جویان جدید افغان

شهر لندن در جنوب غربی استان انتاریو تا کنون پذیرای ۱۲۵ پناهجوی افغان بوده است اما کمتر از نیمی از آن‌ها از محل اقامت دائم برخوردار هستند

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *