Fengye College Center
خانه / عمومی / آریانا / هندوان افغانستان

هندوان افغانستان

حبیب عثمان

هندو و سیک‌های افغانستان مانند سایر اقوام کشور از جمله باشنده‌گان قدیم این سر زمین محسوب می‌شوند.

هندو‌های افغانستان روز به روز کشور را ترک می‌کنند، زیرا با تبعیض و مسایل دیگر رو به رو استند. تعداد زیادی از خانواده‌های سیک و هندو در سال‌های جنگ به کشور‌های دیگر از جمله هند مهاجرت کردند. هندوان افغانستان صادق، متواضع، نیک رفتار در ضمن مردم تحصیل کرده و زحمت کش نیز استند. به کار تجارت، خوراکه فروشی، صرافی، زرگری، عکاسی، دکانداری و مشاغل دیگر مصروف اند. آن‌ها  همیشه در کنار سایر اقوام افغانستان در همه مسایل اجتماعی ایستاده بودند و استند. در تاریخ این سرزمین افتخاراتی دارند فراموش ناشدنی که مختصر به آن اشاره می‌شود.

خاندان شاهی و امرای محلی جنوب هندوکش که پایتخت اولی آن‌ها به تدریج کاپیسا، کابل، ویهند درجا‌های دیگر مثل گندهارا، بامیان، گردیز، غور و غیره بود عمومآ به صفت ( شاه ) یا شاهی یاد شده اند و کابل مرکز سلطنت تمام جنوب هندوکش شده بود.

مؤوسس سلسله برهمن شاهی کابل:

“کلر”نام وزیری ست از برهمن‌ها مؤوسس سلاله برهمن شاهی کابل است.

رتبیل شاهان از طبقه “کشاتریه” بودند، وزرای خود را از طبقه برهمن که به دیوان و قلم و دفتر بیشتر سر و کار داشتند انتخاب می‌کردند و آخرین سلطنت پادشاه سلسله کوشان و یفتلی کاپیسا توسط “کلر” وزیر برهمن در اوایل قرن ۸ میلادی به دودمان برهمن شاهان انتقال یافت. دومین پادشاه سلسله برهمن پادشاه”سری سامنته دیوا” که مرد جنگ جو و سوار کار رشید بود. زمانی که سرلشکر اسلام به کابل حمله کرد او را محبوس و مسلمان ساخت. بزرگ ترین بتکده هندوان که مرجع آمال دینی هندوان هندوستان هم بشمار می‌رفت در سکاوند لوگر وجود داشت. واضح می‌شود که چرا هنوز هم لوگر و رودخانه آن در نظر هندوان کابل اهمیت زیاد داشت.

کابل در سال ۸۷۱ میلادی به دست یعقوب لیث صفاری فتح شد رایان کابلی مقاومت نتوانسته، ظهور آل ناصر در غزنه و نزدیک شدن مرکز اسلامی خراسان تزلزل آخرینی در ارگان دولت”رایان” تولید کرد. جیپال برای آن که از حملات غزنویان آرام تر باشد مقر دولت خویش را از ویهند کنار اتک و سند به قلعه مستحکم “بهتنده” انتقال داد. دو بار بین برهمن شاهان و سبکتگین جنگ بوقوع پیوست هندوان شکست خوردند، مرکز و نفوذ قلمرو سیاسی رایان از خاک افغانستان چیده و جای آنرا دولت غزنوی گرفت.

شیوکی و اِندکی معبد شیوایی بتکده هندوان بود در موقع ویساک بطرف شیوکی در آب‌های رودخانه لوگر مراسم غسل ( ابی شکه ) صورت می‌گرفت.

رایان کابلی زمام دارانی بودند جنگی و جنگ آزموده، علاوه بر مقام شاهی عمومآ سالاری سپاه را هم به عهده داشتند و شخصآ قشون را در دور ترین جبهات و میدان‌های جنگ قیادت می‌کردند. کابل شاهان سخت جنگیدند، گاهی قشون عرب غالب شد و گاهی نیروی کابل شاه مظفر برآمد.

هندوان افغانستان مانند سایر اقوام و ملیت‌های این کشور از گذشته‌ها تا کنون در مسایل اجتماعی، سیاسی و فرهنگی سهم داشته و همیشه از حریم مقدس افغانستان با سرفرازی دفاع  نموده اند. با تأسیس مکاتب از عهد امیرشیرعلی خان به بعد اولاد هندو نیز شامل مدرسه‌ها شدند، مادران هندوی افغان فرزندان رشید، وطن پرست و زحمت کش به جامعه تقدیم کرده، که در عرصه‌های مختلف خدماتی انجام داده اند. اولاد هنود در دوره امیرحبیب الله در مدارس ملکی و نظامی در مکاتب حبیبیه و حربیه و افسری اردو  قبول شدند. از جمله”دیوان نرنجنداس” مردی سیاست و اداره که در زمان امیر حبیب الله به عضویت مجلس اعیان گماشته شد و در دوره کابینه شاه امان الله خان وزیر مالیه بود. امیرچند، موتی سِنگ، مهرچند از جمله فارغ التحصیل‌های مکتب حربیه بودند. نام آن عده ی را تا جائی بیاد دارم از دهه چهل تا…خدماتی فراموش ناشدنی را در کشور انجام داده اند؛ پروفیسور دوکتور بالمکنداس، که خدمات ارزنده اش در ساحه طب در افغانستان فراموش ناشدنی بوده آثار گران بهایی از خود بجا گذاشته است. دوکتور فقیرچند، دوکتور سنتوک سِنگ، پرانات ‌(خواننده).

مغازه‌های تکه فروشی، سیمساری، عطاری شهر کابل بدست هندوان بود. در دیگر ولایات نیز به همین منوال است. هندو‌ها در گذر تاریخ با دیگر اقوام این مرز و بوم در ساختار جامعه افغان هم زمان قدم برداشته، در فراز و نشیب روزگار قربانی داده، با هر نوع مشکلات مبارزه نموده اند. در جامعه فعلی بعضآ در پُست‌های مهم دولتی ایفای وظیفه می‌نمایند، از جمله سناتور خانم دوکتور انارکلی “هنریار” عضو پارلمان افغانستان. اما هندو‌ها مانند سایر اقوام افغان از سهم و امتیاز خوب برخوردار نیستند و نقش آن‌ها در جامعه خیلی کم رنگ است. هموطنان هنود ما در کنار دیگر اقوام افغانستان همیشه بوده اتحاد و هم بستگی شان پابرجاست.

هندوان افغان در اکثر ولایت کشور زندگی می‌نمایند تا جایی که دیده شده در ولایات، کابل، پروان، کاپیسا ، غزنی، اورگون، پکتیا، گردیز، کنر، خوست، ننگرهار، لغمان، کندز و قندهار بیشتر اقامت گزیده اند. در کابل در شهرکهنه، هندو گذر شور بازار، باغبان کوچه، آسمایی، جوی شیر، اندرابی، کارته پروان، شهرآرا، شهرنو، تایمنی، کلوله پشته، باغ بالا زندگی می‌نمایند.

در جریان جنگ‌های چند دهه اخیر کشور، هندوان مانند سایر افغان‌ها در اکثر کشور‌های جهان مهاجر شدند. خوشبختانه فرهنگ افغانی و مسایل مذهبی خویش را حفظ نموده اند همیشه خود را به نام هندوان افغان معرفی می‌کنند. زمانی سفری به شهر لندن داشتم، هندوان افغان در آن شهر مشاغل خوبی را راه انداخته بودند به مجردی که یک هموطن خود را می‌بینند با صمیمت و مهربانی و خوش رویی برخورد نموده  می‌گویند « ما هندوی‌های افغانستان استیم، از شوربازار و هندو گذر کابل، قندهار، جلال آباد و … در تورنتو وقتی یک هم وطن افغان ما وارد مغازه‌های لباس فروشی آن‌ها شود چنان پذیرایی می‌کنند گویی در خانه ی شان مهمان آمده است. »

موفقیت و سرفرازی برای هم وطنان هندوی افغان آرزو می‌نماییم.

استفاده شده از آثار؛ مرحوم استاد”کهزاد” و مرحوم میرغلام محمد”غبار ” و دیدگاه‌ها و دیگر ….

نویسنده: هفته

مطلب پیشنهادی:

جاسپال سینگ اتوال و توردو

«یک تروریست خالستانی» در کنار نخست وزیر کانادا در هند

حضور آقای «جاسپال سینگ اتوال» در یکی از دیدارهای ترودو در هند برای کانادا دردسرساز …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

رفتن به نوارابزار