قالب وردپرس بیتستان پرنده فناوری
Fengye College Center
خانه / باهمستان افغان و ایرانی در کانادا / اخبار مونترال /  من، بداهه پردازی در تئاتر، و زبانِ فرانسه
Improvisation-Theater-2

 من، بداهه پردازی در تئاتر، و زبانِ فرانسه

به بهانه آغاز مسابقات مونترالی‌ها در بداهه‌پردازی تئاتر

یکی از بهترین تجربه‌های مهاجرتی من در طی مدتی که وارد مونترال شده‌ام، شرکت در کلاس‌های «فرانزیسیون» یا همان کلاس‌های زبانِ فرانسه اداره مهاجرت کبک بوده است. کلاس‌های تمام وقتی که در کنار دوستانی از ملیت‌های مختلف تجربه‌‌ای بسیار شیرین و آموزنده و پربار برایم به جا گذاشت. کلاس‌های من در دانشگاه UQAM در قلب شهر مونترال برگزار می‌شدند و شامل بخش‌های متنوعی بودند. یکی از این بخش‌ها، کلاس تئاتر فرانسوی بود که همه ما زبان آموزان مقطع 3 و 4 در آن شرکت می‌کردیم و من از لحظه لحظه این کلاس لذت می‌بردم. اوایل برایم خیلی سخت بود که با یک زبان و یک فرهنگ دیگر در این نمایش‌ها نقش بازی کنم اما کم کم انقدر این کار برایم مهم شد که بخاطرش روی زبانم بیشتر و بهتر کار کردم و در نهایت به عنوان یار ذخیره اجرای نهایی انتخاب شدم. البته هرچند نتوانستم در فینال نهایی این مسابقات شرکت کنم اما تجربه فراموش نشدنی از حضور در این کلاس‌‌ها به دست آوردم.
به تدریج فهمیدم که این کلاس تئاتر که به نام «Improvisation» یا «بداهه پردازی» شناخته می‌شود، یک سبک بسیار ویژه و قابل توجه در دنیا است که در کبک و مونترال هم طرفداران زیادی دارد و هر فصلی بنا به تناسب و در مکان‌های مختلفی از جمله دانشگاه‌ها یا مراکز آزاد، دوره‌های آموزش و شرکت در این سبک هنری برپا می‌شود و در نهایت برگزیدگان در لیگ نهایی که در شهر مونترال یا استان کبک برگزار می‌شود شرکت و با هم رقابت می‌کنند. جمعه هفته ای که گذشت لیگ مسابقات بداهه پردازی دانشگاه یوکم برای مهاجران برگزارشد و دو نفر از زبان آموزان این دوره‌ها که یکی از آن‌ها همدوره من بودند برای لیگ نهایی شهر مونترال انتخاب شدند. همچنین در هفته‌های آتی مسابقات ملی بداهه قرار است در شهر مونترال برگزار شود. به همن مناسبت می‌خواهم از فرصت استفاده کنم و برای این شماره از هنر در شهر از این سبک تئاتری با شما حرف بزنم. مطمین هستم که اگر اهل تئاتر و علاقه مند به اجرای نقش‌های هنری باشید بعد از یکبار تجربه حضور در این مسابقات و دیدن اجراهای ابتکاری و خلاقانه که برای تقویت زبان و آشنایی با فرهنگ کبک بسیار مناسب هستند دیگر مثل خود من سخت بتوانید از آن دل بکنید.

بداهه پردازی یعنی چه؟

واژه «Improvisation» یا «بداهه» به مفهموم خلق و ایجاد یا انجام چیزی به صورت خود به خودی و با استفاده از امکانات قابل دسترس و بدون پیش‌آمادگی یا استفاده از ابزار خاصی است. مهارت‌های بداهه‌پردازی در تمام رشته‌های هنری، علمی، فیزیکی، شناختی، علمی و غیر آکادمیک می‌توانند وجود داشته باشند. حتی وقتی از شما سوالی می‌پرسند و بدون فکر پاسخ مناسبی به آن می‌دهید یا به اصطلاح حاضر جوابی می‌کنید نوعی بداهه را انجام داده‌اید.
در هنرهای نمایشی، عملکرد بسیار خود به خودی و بدون آماده سازی خاص برای اجرای یک پرفرمنس یا تئاتر و یا موسیقی را بداهه می‌گویند.

LIM, 06 MARS 11, BLEUS VS ROUGES. LION D'OR.

تاریخچه بداهه در تئاتر مدرن

اساسا بداهه‌پردازی در تئاتر برای هنرپیشگان لحظات جادویی ایجاد می‌کند که بتوانند بدون هیچ نوع آمادگی در لحظه و با گرفتن احساسات درونی و محرک‌های محیطی و یا دیالوگ‌هایی که طرف مقابل برای آن‌ها بیان می‌کند، و یا لحظاتی که ناگهانی روی صحنه اتفاق می‌افتند، مواجه شوند و هنر خود در انطباق با آن‌ها را نمایش دهند.
مبتکر و بنیان‌گذار این سبک در تئاتر مدرن امروز دنیا، خانم « ویولا اسپولین» آمریکایی بود که در اوایل قرن بیستم با نوشتن کتابی در باب تکنیک‌های بازی بداهه در تئاتر، توانست تحولی در تئاتر مدرن آمریکا ایجاد کند. او در این کتاب، جهان‌بینی و روش‌هایی را که می‌تواند به یک هنرپیشه کمک کند تا بداهه موفقی داشته باشد معرفی می‌کرد.
پسر خانم اسپولین، «پال سالیس»، تئاتر بداهه را با استفاده از تکنیک‌های مادرش برای آموزش در شیکاگو و به طور کلی ایالات متحده، محبوبیت داد. تمرینات خانم اسپولین بریادگیری مبتنی بر شهود استوار است و البته برای آن باید درک فنی از مهارت‌ها و موقعیت‌های لازم را هم به فرد آموخت. یکی از پیامدهای این سبک، خلق الگوهای تفکر جدید و شیوه‌ها و ساختار‌های نوین در هنر است.
در 21 اکتبر سال 1977 برای اولین بار درمونترال مسابقات ملی بداهه تئاتر برگزار شدند. 4 گروه تئاتر تجربی در این دوره از مسابقات شرکت کردند و 17 دوره بازی با استقبال بی‌نظیر مردم اجرا شدند. برگزیدگان این مسابقات در جشنواره «آوینیون» فرانسه و اجراهای تلویزیونی در رادیو کبک، این سبک در سراسر استان کبک مثل بقیه دنیا به شدت محبوب شد و گسترش زیادی پیدا کرد. در حال حاضر این سبک در 30 کشور دنیا و به 8 زبان برگزار می‌شود.
از سال 2008 تا به حال استان کبک یکی از برگزار کنندگان اصلی رقابت‌های بداهه برای فرانسوی زبانان است که افراد زیادی را از سراسر جهان به این رقابت‌ها دعوت می‌کند.
فقط در سال 2017 لیگ ملی بداهه مونترال 22 اجرا در 6 شهر اصلی کانادا و 8 کشور در دنیا داشته و در تلویزیون کبک هم اجراهای خود را نمایش می‌‌دهد. همچنین برای علاقه مندان به این هنر و آشنایی با مقدمات آن هم دوره‌های آموزشی برگزار می‌کند.

خلق شخصیت نکته اصلی در بداهه

برای آشنایی کوتاه شما با کلاس‌های بداهه در تئاتر باید بگویم که نقطه عطف در این سبک هنری، داشتن یک ایده یا داستان خلاقانه با توجه به زمان بسیار اندکی در حدود 30 تا 45 ثانیه برای هر موضوعی که در همان روی صحنه به هنرمندان داده می‌شود است. بعد باید به سرعت برای این داستان یک یا چند شخصیت خلق شود. شخصیتی ملموس که دارای نمایش‌های فیزیکی برجسته‌ای است که با دیالوگ‌هایی که همان لحظه به ذهن بازیگر یا بازیگران رسیده همراه می‌شود. معمولا از عوامل و ابزارهای خارجی نباید استفاده کرد. تمام چیزها باید در بازی هویدا باشد. حتی باید برای اشیا هم با استفاده از خلاقیت خودتان بازی انجام دهید. در کلاس‌هایی که من حضور داشتم تنها ابزار مورد استفاده تی‌شرت آبی یا قرمزی بود که بسته به گروهی که در آن عضو بودم بایدآن را می‌پوشیدم. از این تی شرت برای ساختن لباس‌های مختلف برای شخصیت‌ها یا حتی بشقاب و لیوان و یا قنداق یک نوزاد استفاده می‌شد.هر چقدر این بازی‌ها با اغراق و غلو شخصیت همراه باشند معمولا جذاب‌تر و مفرح تر می‌شوند.
شرکت کنندگان معمولا در گروه با تعداد 5 یا 6 نفر بودند و برای یک موضوع مشخص و یکسان هر گروهی داستان و شخصیت‌های خود را در زمان کمی که وجود دات طراحی می‌کرد و سپس آن را اجرا می‌نمود. یکی از چالش برانگیزترین قسمت‌های این نمایش، وقتی بود که هر گروهی یک شخصیت و داسان خلق می‌کرد و بعد باید با یک نفر از گروه مقابل همبازی می‌شد. چون هیچکس از ایده‌های گروه دیگر باخبر نبود، ممکن بود که در لحظه مسیر شخصیت و داستان هر گروهی با توجه به دیالوگ‌های فرد مقابل تغییر کند و بداهه و خلاقیت در این بود که بلافاصله فرد بتواند خود را با این موقعیت جدید تطبیق دهد و داستان دیگری بسازد.

مسابقات مونترالی‌ها کی هست؟

اگر به قدر کافی برای دیدن این سبک از هنر وسوسه شده اید، باید به شما بگویم که از روز 28 ژانویه تا روز 27 می‌شما می‌توانید به دیدن این نمایش‌ها بروید. روز یکشنبه 4 فوریه از ساعت 8 شب، اگر به آدرس زیر مراجعه کنید احتمالا بتوانید یکی ازاین نمایش‌ها را رایگان ببینید. البته اگر زودتر بجنبید. والا قیمت بلیط آن 12 دلار است.
Le Lion d’Or 1676, rue Ontario E., Montréal
برای اطلاعات بیشتر درباره برنامه‌ها به وب سایت زیر مراجعه کنید.
http://www.citronlim.com/
اگر علاقه مند به شرکت در دوره‌های آموزشی این سبک هنری هستید به وبسایت‌های زیر هم سری بزنید.
http://www.impromontreal.com/
http://www.lni.ca/formation

نویسنده: مریم ایرانی

مطلب پیشنهادی:

الن بودرو

عقب‌نشینی دانشگاه کبک به ماجرای عکس‌های یک دانشجو: هدف ما محدودیت آزادی بیان نیست

در حالی که از چند روز پیش انتقادات و فشارها به دانشگاه کبک مونترال UQAM در رابطه با ماجرای انتشار عکس‌های نیمه لخت یک دانشجوی دختر این دانشگاه تشدید شده است، مسئولان این دانشگاه بالاخره سکوت خود را شکسته و تاکید کردند که به‌هیچ‌وجه به دنبال محدود کردن آزادی بیان نیستند

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *