قالب وردپرس بیتستان پرنده فناوری
Fengye College Center
خانه / عمومی / مقاله ها / دیدگاه / یادداشت / تاثیرگذارترین هنرمند آواز پس از انقلاب؛ یادداشتی از علی شیرازی درباره استاد شجریان
استاد شجریان

تاثیرگذارترین هنرمند آواز پس از انقلاب؛ یادداشتی از علی شیرازی درباره استاد شجریان

دیدگاه

بخش دیدگاه، ستون آزادی در «هفته» برای بیانِ نظرگاه‌های متفاوت است. انتشار «دیدگاه»ها به معنای تایید یا رد آنها توسط «هفته» نیست.

علی شیرازی، بنیادگذار آئین آواز ایرانی|

زنده‌یاد استاد محمدرضا شجریان تاثیرگذارترین آوازخوان پس ازانقلاب ۵۷ بود. همچنان که خودش می‌گفت؛ خوانندگی را در پی علاقه به قرائت قرآن از سن پایین پی گرفته بود. در ادامه با بهره‌مندی از مجموعه برنامه‌های گل‌های رادیو، آواز ایرانی را فراگرفته و سپس در رادیو مشهد چند آواز و تصنیف و ترانه محلی اجرا کرده بود.

کوچش به تهران و پذیرفته شدن به عنوان خواننده‌ی برنامه گل‌ها شاید نقطه مهم زندگی هنری‌اش بود. از ابتدا ارادتش را در آوازخوانی به استادان بنان، قوامی، ایرج و برخی قدما نشان داد.

آشنایی‌اش با نورعلی خان برومند، تحولی مهم در شیوه آوازی او پدید آورد. از آن پس به شکلی مشهود می‌شد رد پای طاهرزاده خواننده بزرگ دوره قاجار و پهلوی را در صدایش دید.

Aviron

 

ضمن اینکه حضور ابتهاج به عنوان مدیر موسیقی در رادیو شاید بیشترین تاثیر را در روند کاری و ادامه فعالیت شجریان گذاشت. اجرای برنامه راست‌پنجگاه درجشن هنر شیراز توسط شجریان به همراه زنده‌یاد استاد محمدرضا لطفی نام این دو هنرمند را بیش از پیش بر سر زبان‌ها انداخت. این همکاری تا وقوع انقلاب ۵۷ و ارائه سلسله آلبوم‌های انقلابی چاووش ادامه یافت.

پرویز مشکاتیان و حسین علیزاده دیگر آهنگسازان آلبوم‌های چاووش بودند. در ادامه، مشکاتیان که آن زمان داماد شجریان هم بود، خالق چند تا از بهترین آلبوم‌های شجریان در دهه شصت شد. آستان جانان، بیداد، نوا مرکب‌خوانی، سرّ عشق، دستان، دود عود و برخی دیگر. اگر کسی بخواهد احوال و کیفیت موسیقی ایرانی را در این دوران بررسی کند حتما باید این آثار را ملاحظه و مرور کند.

البته وقوع انقلاب و همراهی نشان ندادنِ تقریباً تمامی خوانندگان مشهور قبل از انقلاب با خواندن در حال و هوای آرمانی و انقلابی جدید، باعث حذف آن‌ها شده بود و به‌تدریج شجریان به عنوان تنها بازمانده فعال مهم و آواز ایرانی توانست به شهرت و اعتباری بیش از پیش دست پیدا کند.

از آن سو در غیاب پخش رسمی صدای آوازخوانان قدیم و در عین حال پخش مکرر آثار شجریان تا مقطع سی سالگی انقلاب، نوعی تک‌صدایی را با تکیه بر تقلید صرف از شیوه و بخصوص صدای شجریان از پی آورد.

در واقع مراجعه مکرر جوانان به استاد برای آموختن شیوه ایشان در خوانندگی و اشتغال شبه کنسرت‌ها و ارائه آلبوم‌های پی‌درپی باعث شد تا آموزش آواز به جوانان را به اصلی‌ترین شاگردانش کرامتی، جهاندار و نوربخش محول کند و همین امر به ترویج بیشترِ این صدا و شیوه انجامید.

این جنبه از تاثیرگذاری استاد بر آواز و موسیقی ایرانی به همراه تبلیغ ویژه‌ای که مرتب در رسانه‌ها برای این شیوه می‌شد، شاید اصلی‌ترین دلیلی است که می‌توان از ایشان به عنوان تاثیرگذارترین آوازخوان پس از انقلاب نام برد.

از سال ۱۳۸۸ با اعتراض شجریان به حوادث پیش‌آمده در پی انتخابات ریاست جمهوری، دور جدیدی از زندگی اجتماعی و هنری شجریان شکل گرفت.

ممنوع شدن فعالیت هنری شجریان در داخل کشور شاید به جز انتشار آلبوم و نیز قطع پخش آثار مذهبی (ربنا و مثنوی افطار) و انقلابی (مثل سپیده) از پیامدهای این رخداد بود.

البته شجریان در خارج به فعالیت ادامه می‌داد و همچنان به کشور رفت و آمد داشت. بعد هم تقریباً ازنیمه دهه ۱۳۹۰ بود که شجریان، بیماری سرطان خود را رسانه‌ای کرد؛ نگرانی عمومی برای حال استاد و طولانی شدن دوره بیماری، شرایط خاصی را در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها رقم زد.

سرانجام عصر یک پنجشنبه پاییزی در مهرماه ۱۳۹۹ با اعلام خبر در گذشت استاد، موجی از غم کشور را فرا گرفت. روانش شاد و یادش گرامی باد.

هفته را دنبال کنید در: اینستاگرام تلگرام

بیشتر بخوانید:

علی شیرازی بنیادگذار آئین آواز ایرانی
علی شیرازی

نویسنده: هفته

هفته

مطلب پیشنهادی:

استاد شجریان چهلم درگذشت

جُنگ شعری به یاد استاد شجریان

در آستانهٔ چهلمین روز درگذشت خسرو آواز ایران، ابتدا چهار شعر و دل‌نوشته از شاعران ساکن کانادا و سپس حسن‌ختامی از جنس شعرهای دکتر شفیعی‌کدکنی (م. سرشک) تقدیم شده است

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *