Fengye College Center
خانه / تورک هفته سی / شاعر «یوسوف امان‌پور»نان بیر استکان چای!
ایتمیش شهر

شاعر «یوسوف امان‌پور»نان بیر استکان چای!

 آیدین شافاق 252

«ایتمیش شهر»

 ریضا بابازاده

گِئچن پاییز، تبریزه گئری دؤندوم بیر ایل یاریم-دان سونرا. تبریز یئرینده آمما شهری توستو بوروموشدی، آداملار نظریمه داها یورغون و اومودسوز گلدی. بونونلا بئله گؤزللیک-لرده گؤردوم. خاطیره لر تزه‌لندی و کئچمیش‌ده خاطیره لریم اولان یئره لره بیرده باش ووردوم. آنجاق بیر نفس وطن هاواسی توستولو ده اولسا یاپیشیر!

باشینیزی چوخ آغرئتماییم، اسکی زمان لارا تای باش آتدیم فیردوسی و طالیقانی سه‌ راه-ینا. اؤنجه گئتدیم اختر چاپخانا سینا کی بو شهرین ادبیاتینین و نشرینین سونونجو ایشیقین هله یاشادیر. الینه ساغلیخ! کیتابلارا باخارکن، تزه چاپ اولموش کتابلاریدا ورق لیردیم و شعرتوپلوم لارینا باخیردیم. تبریزین شعریندن سوروشدوم، بیر نئچه کیتاب گوستردی منه. بیر کتابین ساده طرحی گؤزومو توتدو و اونودا ورق‌لدیم. تورکی شعر یئنی قالیب ده و گون موضوع لاریندایدی بیلمه جالیب گلدی  و نئچه کتابینان بیرلیکده اونودا آلدیم. “ایتمیش شهر” آدیندا شعر توپلوسو، شاعیر “یوسوف امان پور”دان.

دوزلو تبریزیم!

بوغولما تبریزیم،

بوغولما توستوده،

بوغولما، دایان،

دنیزین خسته‌دیر، سن بیزه قالان،

یانیرام باخاندا،

یانیرام اینان!

گؤزلرین سولوبدو، نازلی تبریزیم،

هاواسی توستولو، دوزلو تبریزیم!

هر حالدا شعرلری نظریمه جالیب گلدی و شاعیرینن تانیش اولماق ایستدیم. اونونلا اجتماعی شبکه لرده ارتباط قوراندان سونرا، گؤروشوب، صحبت ائله‌ییب و چای لاشاماغا قرارلاشدیق. بو گؤوشلر نئچه دؤنه تکرار اولدو. شاعیرنن گئچیردیمیز صحبت‌لریمی یازینین آردیندا اوخویورسوز.ایتمیش شهر

باشدا سیزدن تشکور الیرم بوردا اولماقینیز اوچون، یاخجی اولار کی باشلانیش دا بیر بالاجا اوزونوز دن دئیه‌سیز.

یوسف امان پور-آم 1351 ده هریس شهرینین قره گونئی کندینده آنادان اولموشام. برق کارشناس-یام و برق ایشینده اولارام. بیر زمان لار تئاتر زاددا ایشلمیشم. آمما تخصصی اولاراق ادبیات و شعر ایشلممیشم.

بیر مدت اوزاقلیقدان سونرا من شهرده بیر تغییرلر گؤرورم. سیز نجه دوشونورسوز؟

منجه شهر ایتیب دی! اوزونده ایتیب! زمان دا ایتیب!

بو نو آچیقلایا بیلرسیز؟

باخین منیم منظوروم اؤزللیلک‌له تبریز دئییل. “ایتمیش شهر” هر یئرده اولا بیلر. و منیم خیاللاریمدا اولان تبریزده ایتیب. سانکی شهر کئفلنیب. ایله بیل بیلمیر نه ائدیر. اؤزلوغون دییشیر بو شهر. منیم گؤزومده بو دییشیلمه سئویم لی، اویغون و یاراشیقلی دئییل. ها بئله شهر بیر مجمع الجزایر کیمی اولور، آداملاری جزیره جزیره اولوب لار. هر کس  جومور اؤز ایچینه.

ایتمیش شه‌هر

ایتمیش بیر شه‌هر وار آرزی‌لاریم‌دا.

او ایتمیش شه‌هرین کوچه‌لرینده بیر دلی وار.

اولدوزلارین سئوگیلی‌سی‌دیر او دلی،

گونش‌ین گؤز ببگی‌دیر،

گونوزلر ایتمیش شه‌هرده خالقین اویونجاقی،

اوشاق‌لارین آتی، ایتی، اینگی،

دلی‌سی‌دیر او دلی.

گئجه‌لر اولدزلارین دردین آلار،

آیا سو سه‌پر،

قارانلیقی قارقیار،

آغاج‌لارین ساچین دارار،

نفسین‌دن سرین یئل اسه‌ر ایتمیش شه‌هره،

شه‌هری چینینه آلار هامی یاتدیقدا،

گونشه دوغرو نئچه آددیم آتار.

سحر آچیلاندا یئنی‌دن،

ایتمیش شه‌هرین دلی‌سی‌دیر او دلی،

اوشاق‌لارین دلی‌سی‌دیر او دلی…

24/09/1393

ایسته‌سک بو «ایتمیش شهر» تاپیلا، و کئفلی یوخودان آییلا، سیزجه نه ائتمه‌لییک؟

بو شهرلرین اؤز ایچریلرینده جور به جور دردلر وار. مثلا سرمایه دارلیخ و کمپانی لر بیزیم شهریده اوسته لییب لر و چوخ بیر چتین مسئله دی بونا درمان تاپماخ. آنجاق هر شئی اوز ذاتینا دؤنوب و همن مسیرده ایره‌-لیه یوروسه یاخجی دی . نهایت ده منجه بو الیمیزدن گلر کی انسان لارا اثر قویاق، گؤروشلر و دوشونجه‌لریمیزی بیربیریمیزله پایلاشاق.

 

تبریزین یوخوسوتبریزین یوخوسو

قارا گیلم،

تبریزین یوخوسونا گل هردن،

کوچه‌لرینه سودا سپ آی‌لی گئجه‌لر.

سن‌سیز کوچه‌لرده،

یئل اسنده توز اولماسین.

«ارک‌«ین اوستونده اوتوروب شه‌هره باخسان،

هادیر اول تؤکؤلمه‌سین!

قولاغینا بیر سؤزده دئ تبریزین،

باشارسان قیدیخلا،

دوداغی قاچسین یوخودا.

بیرده کی الین اوزالت اولدوزلارا خود وئر بیر آز،

گئجه‌دیر،

قارانلیق‌دیر شه‌هر.

سونرا ایشیق یاییلمامیش گئت بوردان،

گئت قارا گیلم،

گون چیخاندا سؤز اولماسین.

موافق اولساز شهر موضوع سوندان  چیخیب و شعرده صحبت الیاخ. سیزجه شاعیرین اجتماع دا رسالتی نه دیر؟

منجه شاعر گرک دردی و درمانی تاپیب، گؤره بیله. گرک اؤز گؤزونه  چارپان چیرکین لیک‌لر و گؤزللیک‌لری خالقین گؤزونون قاباغینا گتیره و اولاری آیدین لادا. انسانلارین دوشونجه‌لر و حیس‌لرین گرک قیدیخ-لایا، گاهدان سانجا اولاری، بلکه قئییدیب تزه دن دوشونه لر.

سیزین شعرلریزده شخصی احساس لار دا وار، هامیسی اجتماعی دئییل. بو نه دندی؟

منیم عشقه درین اعتقادیم وار. گئچن سورغونوزا بیر جوابدا بو اولا بیلر کی، شهر و شهرین اینسان لاری عشقی اونوتمامالی‌دیلار. دوزدور کی عشقینده آنلامی بو زمان دا چوخلو لوس اولوب، دییشیلیب. اما طبیعتین جوهری حقیقی عشق دیر و عشق هر زاد دا وار. دئمه لی بو زمان دا شهرین ده، بیزیم ده ایتیردیکلریمیزین بیریسی عشق دیر….

یازیق سئوگی

اوره‌ک‌لردن قاچقین،

سورگونه محکوم،

آدی یاساق،

آدی شرم،

حیاسیزلیق،

اؤزی جورم؛

«سئوگی»

«سئوگی» آدلانان نفس!

سنه یازیغیم گلیر،

سئوگی…

میردارلانمیش اؤپوش!

پول قوخولو قوجاق،

اوجرته سویونان «شیرین»،

ال‌ده دوزلیب بزنمیش «سارا»،

قاشی آلنمیش «خان چوبان»،

پنکک‌لی «مجنون»،

یازیق سئوگی…

شرف‌سیزده آدلانا بیلر.

«مجنون» ، «کرم»، «فرهاد»،

باش قالدیرسالار،

«سئوگی» جورمونه،

مجنونا سیرک‌ده بلیط ساتیلار،

پارتلانار «بیستون» دینامیت ایله!

کرم‌ین چاریغی قاندال‌دا اولار،

یازیق سئوگی،

یازیق…

25/11/1392

 

نمونه لر

کئف‌لی شه‌هر

سانجی‌یا دوشسه گئجه بو کئف‌لی شه‌هر،

نه‌لر کی دوغمایاجاق!

هله سانجی دردی بیر یانا،

بوندان اؤنجه دوغدوق‌لاری‌دا،

تومانی‌نین آلیتیندان کوچه‌لره قاچا بیلر،

په هه!

اوندا سؤز-صؤحبت قهوه‌خانالار چکیلر،

اس‌ام‌اس‌لرده یایلار،

دیل‌لره دوشر بو روسوای شه‌هر!

“‌په‌هه! دئیلن‌لر دوزوموش دئمه…”

سؤیله‌نر دیل‌لرده،

آلنی‌نین ترین هارا سیله‌جک گؤره‌سن گون آچیلان زامان!؟

24/05/1393

 

نه اولار قاری ننه؟!

بلکه بیر ناغیل‌دا یارانمیشیق بیز،

بلکه ناغیل‌دیر اصلینده حیات،

نه سن وارسان هئچ، نه‌ده من  بلکه!

اوزاق‌دا کی اولدوزلارین کوره‌لری‌نین بیرینده،

بلکه بیر قاری ننه، ناغیل‌یندا یارادیب بیزی.

بئله اولورسا؛

سئویرم اوردا ناغیل‌دان ائشیگه آتیلیب،

ناغیل ائشیدن اوشاق‌لارین بیریسی اولام.

قورخولاریم وار آمما…

قورخورام ناغیل‌دا کی سئوگیلی‌مین ساچی آغارا،

بالام یئتیم قالا،

آنام ساچین یولا،

آتام…

هییییییی!

بو ناغیل‌ین ایچری‌سینده قالماق‌دا چتین،

اوردان قاچماق‌دا،

کاش ناغیل‌یمیزی دئیه‌ن قاری ننه، یوخویا گئده بیرآز.

نه اولار قاری ننه؟!

نه اولار آخی؟

یوخویا گئت بیر آز…

10/10/1393

 

منیم پاییم

گئتمه‎لی‌یم بورادان،

من بورایلا باریشانمیرام،

یانقی‌یام ایچم‌دن، بیر شه‌هره من،

یانقی‌دیر اوره‌گیم قالابالیقا.

بوردا آدام‌لار آدا‌دیر، آدا،

بورانین هر نه‌یی، قوی سیزین اولسون،

منیم پای‌یم؛

سونو دومان‌لاردا ایتمیش بیر یولدور آنجاق.

موتلو بیر یول‌یلا سئویشمیشم من،

گؤزه‌ل یولوم، موتلو یولوم، بویلو یولوم!

یولوم منه وطن دوغاجاق.

بیر وطن کیمی،

یولومون سونوندا بیر شه‌هر واردیر،

بورانین وار-یوخو قوی سیزین اولسون،

کئفیم اولسون! گئتمه‌لی‌یم بوردان.

ایته‌جه‌یم یولومون سونودا کی دومان‌دا من،

کئفیم اولسون منیم!

ایته‌جه‌یم دومان‌دا من…

23/05/1394

نویسنده: هفته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

رفتن به نوارابزار