Fengye College Center
خانه / اخبار مونترال / «چهارصد ضربه» در شب‌های فیلم ایماژ
ایماژ

«چهارصد ضربه» در شب‌های فیلم ایماژ

مهسا فدایی و فرهاد جلیلی |

نهمین شب فیلم «ایماژ» جمعه بیست و پنجم اکتبر با نمایش فیلم «چهارصد ضربه» به کارگردانی «فرانسوا تروفو» برگزار شد.

شرایط پس از جنگ جهانی دوم، ترمیم ویرانی‌های جنگ و بهبود اوضاع اقتصادی فرانسه بر شرایط زیست مردم و به دنبال آن فرهنگ تاثیر گذاشت. این تاثیر الزاما مثبت نبود. در‌کنار بهبود اوضاع طبقه‌ی متوسط، موقعیت قشر ضعیف جامعه نیز در‌جای خود محکم شد. فرهنگ به دنبال اقتصاد تغییر می‌کند و این دو عامل در کنار یکدیگر فاصله‌‌ی طبقاتی را تعریف‌‌ می‌نمایند. نتیجه‌‌ی این موقعیت تضادآمیز اقتصادی ناهنجاری جامعه است. موج نو فرانسه در چنین شرایطی پدید آمد. همانطور که نیوریالیسم ایتالیا نیز معلول شرایطی مشابه بود. موج نو فرانسه با نقد سینمایی آغاز گردید اما نقطه‌‌ی عزیمت آن اعتراض بود. به همین دلیل دوربین از فضاهای فانتزی «رنوار» گونه به کف خیابان برده شد: اتفاقی معلول شرایط روز. در فاصله‌‌ی سال‌های یکهزار و نهصد و پنجاه و نه تا شصت میلادی، سه فیلم مهم موج نو «چهارصد ضربه»، «نفس بریده» و «جیب‌بر» به ترتیب از «فرانسوا تروفو»، «ژان لوک گدار» و «روبر برسون» ساخته شدند که هر سه به معضل «بزه» در فرانسه‌‌ی نوین‌‌ می‌پرداختند.

 

Elite College
Aviron
Aviron

 

«چهارصد ضربه» حکایت ناخواستگی و مطرودی ست. کودکانی که در شرایط گفته شده بزرگ‌‌ می‌شوند و از عواقب آن متاثر‌‌ می‌شوند. در صحنه‌ای از فیلم کودکان محو تماشای یک نمایش عروسکی هستند. چشم‌خانه‌های خیره و نگاه‌های هیجان‌زده. پیام تروفو فراتر از احساس کودکانه‌گی‌ست. در بستر روایی فیلم، این‌ها نسلِ کودکان بی‌آینده هستند. بی‌دلیل به دنیا آمده‌اند و نه خانواده و نه جامعه احساس مسوولیت نگهداری آن‌ها را ندارد.

«آنتوان دوانل» پسر نقش اول فیلم یکی از همین کودکان است. در همه جا اضافه بودن خودش را از زبان معلم، پدر و مادر‌‌ می‌شنود. حتی در صف آرد گفت و شنود دو زن در خصوص زایمان با چنان لحنی از انزجار همراه است که آنتوان را به تهوع‌‌ می‌آورد.

آنتوان در مدرسه تنبیه‌‌ می‌شود. مادرش را در حال عشق‌بازی با معشوقش‌‌ می‌بیند، نا پدری‌اش بی‌توجه به اوست.  آری آنتوان مشتی نمونه‌‌ی خروار از کودکانی است در آن صحنه‌‌ی نمایش به تصویر کشیده شده‌اند. کارگردان برای توجیه فرض خود به سراغ همبازی‌های «آنتوان»‌‌ می‌رود که آنها هم وضع بهتری ندارند.

فیلم بدون اینکه به تراژدی برسد با لحنی خشک و بدون پیشداوری «آنتوان» را تا آخر خط‌‌ می‌برد: دارالتادیب. در این جا بیان تروفو فراتر می‌رود. فرار آنتوان نیز راه به جایی نخواهد برد. او‌‌ می‌گریزد و پس از حرکت طولانی دوربین سرانجام به دریا‌‌ می‌رسد. اما دریا پیام رستگاری فیلم نیست برای آنتوان مسافرتی از هیچ به پوچ است. مسافرخانه‌ای که پذیرای میهمانان نیست. نگاه آنتوان نوجوان به دوربین و شکستن دیوار چهارم از خلاقانه‌ترین تکنیک‌های تروفو در پایان فیلم است. آنتوان همان کودکی‌‌ می‌تواند باشد که لحظه‌ای پیش در خیابان ملاقات کرده‌ایم.نهمین شب فیلم

«چهارصد ضربه» یکی از بهترین فیلم‌های تروفو و یکی از بهترین نمونه‌های موج نو فرانسه است. صرف‌نظر از «پاریس» که «المان» مهم موج نو و این فیلم است، پلان‌های طولانی، استفاده‌‌ی حداقلی از کات و فیلمبرداری جزییات بازی‌ها از نکات مهم فیلم است. صحنه‌‌ی فرار آنتوان از دارالتادیب به سوی دریا، فرود از پله، حمل ماشین تحریر دزدی روی پل و نمونه‌های دیگر، همگی بدون قطع و با ثبت تمام بازی‌ها برداشت شده‌اند. آیا پیام آن تماشای دست و پا زدن و رسیدن تا نتیجه نیست؟ کدام نتیجه؟ آری نابودی.

با این حال «چهارصد ضربه» فیلم تلخی نیست. روایت یک اتفاق ساده است در بستری از تلخی‌ها و جذابیت‌ها. کارگردان تلاش کرده تا روایتگری رئال باشد و موفق شده است. فیلم برنده‌‌ی جایزه‌‌ی بهترین کارگردانی از جشنواره‌‌ی فیلم کن شد و تا امروز الگوی فیلم‌های فراوانی از نظر معنا و فرم شده است.

«ایماژ» یک کانال تلگرامی است که در زمینه‌‌ی سینما و ادبیات فعالیت‌‌ می‌نماید. تا کنون نه شب فیلم توسط این کانال در کافه ترنج برگزار گردیده است. سایر برنامه‌های «ایماژ» شامل نقد فیلم، معرفی کتاب و فیلم و موسیقی‌‌ می‌باشد.

ارتباط با ایماژ از طریق: mahsa_fadaei@ و phafar@

جهت اطلاع بیشتر از فعالیت‌های «ایماژ» می‌توانید از کانال آن در تلگرام بازدید نمایید.

کانال تلگرامی t.me/iimag

نویسنده: هفته

مطلب پیشنهادی:

گروه علمی‌‌آموزشی سماک

یازدهمین شب از سلسله‌ برنامه‌های جمعه‌های داستان برگزار شد

جلسهٔ یازدهم از این سلسله به خوانش متن داستان‌هایی با محوریت نویسندگان دربندافتاده، با همراهی فرشید سادات شریفی برگزار شد

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *