Fengye College Center
خانه / عمومی / مقاله ها / سلامت تن و روان / رژیم غذایی ویژه من کدام است؟ / اهمیت شناختن ویژگی‌های ژنتیکی فردی برای تدوین رژیم غذایی اختصاصی
رژیم غذایی

رژیم غذایی ویژه من کدام است؟ / اهمیت شناختن ویژگی‌های ژنتیکی فردی برای تدوین رژیم غذایی اختصاصی

ترانه ناظری/
اهمیت شناختن ویژگی‌های ژنتیکی فردی برای تدوین رژیم غذایی اختصاصی

آیا تا به‌حال از حجم توصیه‌های غذایی ضد و نقیض که می‌گویند چه بخورید و چه نخورید دچار ناامیدی شده و یا از تصور این‌که هر غذایی که می‌خورید ممکن است با سلامتی شما ناسازگار باشد به تنگ آمده‌اید؟

ده‌ها سال به ما آموخته‌اند که به رژیم غذایی به عنوان یک پدیده سیاه یا سفید بنگریم، در حالی که هیچ یک از دستورات غذایی آن‌قدر درست نیست که شامل حال همه افراد بشود. پیشرفت علم پزشکی در سال‌های اخیر راه‌های تازه‌ای را پیش پای ما نهاده است که به کمک آن‌ها رژیم غذایی و روش زندگی فردی خود را پیدا کنیم. یکی از این راه‌ها شناخت تفاوت‌های ژنتیکی و اهمیت آن در تعیین نوع تغذیه است.

افراد با یکدیگر فرق دارند و بدن هر یک از ما مانند ماشین‌ منحصر به فرد پیچیده‌ای است که همیشه دستخوش نوسان است. بنابراین پیدا کردن یک روش غذایی مشخص که احتیاجات پیچیده همه افراد را در هر زمان برای سالم‌ماندن تامین کند امکان‌پذیر نیست. با استناد به این مساله است که شخصی شدن تغذیه قدم مهمی در تامین سلامتی به شمار می‌رود.

دکتر مارک هایمن در مجموعه مستند Broken Brain خود که ارتباط ذهن و جسم را مورد مطالعه قرار داده است بسیاری از مطالب کذبی را که در زمینه تغذیه به خورد مردم داده شده فاش می‌کند و با مطرح کردن پیشرفت‌های جالبی که علم نوتری‌ژنومیک در جهت ارتقاء سلامتی انسان کرده است، به معرفی آن دسته از آزمایش‌های ژنتیکی می‌پردازد که زمینه‌ را برای شخصی کردن تغذیه فراهم می‌کند. او که بسیاری از نتایج مطالعات گذشته را به زیر سوال برده است، به زبانی ساده اسرار ژن‌های ما را گشوده و آن را موثرترین راه برای پیدا کردن روش‌های غذایی مناسب با نیازهای خاص افراد می‌داند.

نوتری‌ژنومیک علم جدیدی در حوزه پزشکی شخصی است که نگاه انسان را نسبت به غذا تغییر می‌دهد و یک فرصت استثنایی بدست می‌دهد که رابطه تغذیه و ژنتیک و اثر تفاوت‌های ژنتیکی افراد در پاسخ به غذاها و تاثیر تغذیه بر بیان ژن‌ها مورد مطالعه قرار گیرد. تفاوت‌های ژنتیکی علت بسیاری از اختلافات در صفات انسانی است به طوری که این تفاوت‌ها حتی در سطح اعمال فیزیولوژیکی سلول‌ها، در جذب و هضم غذا و سوخت و ساز بدن هم قابل مشاهده است. تفاوت‌های ژنتیکی منجر به پاسخ متفاوت در سیستم عصبی افراد در درک درجه سیری، درک طعم‌ها و مهم‌تر از همه جذب ویتامین‌ها می‌شود.

 در واقع ژن‌ها نوع استفاده بدن ما از مواد مغذی را تعیین می‌کنند و مواد مغذی موجود در غذا نیز به نوبه خود بر رفتار ژن‌های ما تاثیر گذاشته و پتانسیل ژنتیک شخصی هر فرد را تغییر می‌دهند.

برای درک بهتر نوتری‌ژنومیک باید به موضوع چندشکلی‌های تک نوکلئوتیدی single nucleotide polymorphisms یا اس.ان.پی. نیز بپردازیم. اس.ان.پی‌.ها متداول‌ترین نوع از تفاوت‌های ژنتیکی هستند که در یک نوکلئوتید (واحدهای تشکیل‌دهنده دی. ان. ای) نسبت به موقعیت مشابه آن در توالی دی. ان. ای (1) یافت می‌شوند و در اثر عوامل محیطی داخلی یا خارجی مانند الگوی تغذیه، نوع غذا، چگونگی برخورد با عوامل استرس‌زا، سلامتی روانی و مشخصات بیوشیمیایی فردی بوجود می‌آیند. اس.ان.پی‌‌ها با موتاسیون ایجاد کننده بیماری‌ها یکی نیستند و در بسیاری از مردم وجود دارند به طوری که دانشمندان بیش از صد میلیون نوع آن را شناسایی کرده‌اند. ‌

وقتی نوعی از اس.ان.پی که با علائم یک بیماری ارتباط دارد به وسیله آزمایش ژنتیکی شناسایی می‌شود، امکان آن‌را فراهم می‌سازد که پزشکان نقشه راه بهتری را برای پیشگیری یا درمان طراحی کنند. مثلا بعضی از اس.ان.پی‌ها ریسک بالای شکستگی ناشی از پوکی استخوان را نشان می‌دهند، بعضی دیگر با سرطان پروستات ارتباط دارند. و یا یک اس.ان.پی. خاص که در ژن گیرنده ویتامین د وجود دارد و با بیماری کرون (التهاب روده) مرتبط است راه ساده‌تری را برای درمان التهاب روده مطرح می‌کند. این موضوع با خواص ضدالتهابی ویتامین د ارتباط دارد. قابلیت جذب ویتامین د و دیگر ویتامین‌های محلول در چربی ممکن است برای دو فرد متفاوت تا سی برابر اختلاف داشته باشد.

دانستن نوع ریسک‌هایی که ما از نظر ژنتیکی در معرض آن‌ها قرار داریم به ما کمک می‌کند که در مورد غذا یا مکمل‌های غذایی تصمیم‌های بهتری بگیریم. هم‌چنین پزشکان می‌توانند در سایه شناخت نوع اس.ان.پی‌.ها داروهایی تجویز کنند که کارآیی بهتر و عوارض جانبی کمتر داشته باشند.

به این ترتیب رژیمی که در هماهنگی با ژن‌های ما باشد و فیزیولوژی شخصی ما را پشتیبانی کند یکی از ابزار موثری است که رفتار ژن‌های ما را به مسیر درست هدایت کند و به متخصصان تغذیه امکان دهد تا پروتکل شخصی شده غذای ما را با استفاده از رژیم حذفی، آزمایش تحمل کربوهیدرات و دستورات غذای خانگی تنظیم کنند.

 

توضیحات

  1. دی.ان.ای مولکولی است که دستورهای ژنتیکی مورد استفاده در توسعه و عملکرد تمام موجودات زنده و بسیاری از ویروس‌ها را کدگذاری می‌کند. اکثر مولکول‌های دی. ان. ای از دو رشته پلیمری زیستی که به صورت حلقه دور هم پیچ خورده و به شکل یک مارپیچ دوگانه درآمده ساخته شده‌اند. دو رشته دی. ان. ای به عنوان پلی نوکلئوتید شناخته شده که از واحدهای ساده‌تری به نام نوکلئوتید ساخته شده است.

 

نویسنده: هفته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *