25سبتامبر2017

10 آذر 1395 نوشته شده توسط 

جلسات حیدربابا خاطئره لری

P14-05

لیلی خاقانی / یازدهم ماه دسامبر 2016 ششمین نشست «حیدربابا خاطئره لری» از سوی گروه فرهنگی ساوالان در مرکز فرهنگی گرین واقع در منطقه وست مونت ساعت 6 عصر برگزار خواهد شد.
هدف از برگزاری این جلسات مطالعه و معرفی آثار ترکی استاد شهریار و شاهکارهای ادبی اوست. منبعی که در این مرحله برای مطالعه حیدربابا در نظر گرفته شده است کتاب «حیدربابای شهریار در آیینه زبان فارسی» به قلم و ترجمه آقای کریم مشروطه چی شاعر، نویسنده و مترجم توانمند آذربایجان است. این کتاب علاوه برمتن ترکی حیدربابا به دو رسم الخط عربی و لاتین که قابل استفاده برای کل جامعه ترک زبان ایرانی و غیر ایرانی است، دربرگیرنده ترجمه فارسی هر دو بخش حیدربابا و ضمایم با ارزشی چون مقدمه و راهنمای بخش نخست حیدربابا به قلم استاد شهریار، مطالبی در خصوص ترجمه اثر و آیین نگارش زبان ترکی آذربایجانی است.
آفرینش حیدربابا در زندگی ادبی شهریار بمانند یک نقطه عطف و بازگشت به خویشتن هست. دیداری است دوباره با گهواره خاطرات او و تمام عناصری که هستی و هویت او را شکل داده اند، و از نقطه نظر تاریخی رسمیت بخشیدن به هویت زبانی و فرهنگی انکار شده مردم آذربایجان در سالهای بعد از آذر 1325، و سرمنشا یک بیداری است.
انتشار حیدربابا در سال 1332 و تاثیرات اجتماعی گسترده آن درهیچ اثر ادبی دیگری سابقه نداشته است. موج جوابیه‌ها و نظیره‌هایی که بعد از انتشار حیدربابا به راه افتاد و دایره شهرت و نفوذ آنرا از آذربایجان به سرتاسر ایران گسترش داد و در اندک زمانی به کشورهای همجوار رسید واز آن هم فراتر رفته و شاهد ترجمه‌های پیاپی و چاپ در تیراژهای چند ده هزارتایی گردید، آن را به عنوان یک شاهکار ادبی در تاریخ بشر به ثبت رساند.
حیدربابا به عنوان کتاب درسی زبان ترکی آذربایجانی به دانشگاه‌های خارج از کشور راه یافت و در داخل کشور نیز به دلیل محبوبیت و کثرت خوانندگان نقش یک خودآموز زبان ترکی را به خود گرفت.
درباره اهمیت و جایگاه حیدربابا در جامعه ترک زبان می‌توان گفت که سروده‌های حیدربابا به دلیل آن‌که سرشار از عواطف انسانی است به هیچ قشر خاصی اعم از عوام یا خواص، فقیر یا غنی و بیسواد یا تحصیلکرده تعلق نداشته و با گذشت ایام به بخشی از زندگی و زبان روزمره مردم تبدیل شده است. بنا به گفته میرصالح حسینی پژوهشگر، حیدربابا بیان خلاصه شده حکایت انسان است. آیینه‌ای است که نه ظاهر بلکه درون ما را می‌نمایاند. دفتر خاطرات تمامی انسانهاست. هر کسی حرمانها و آرزوهای خود را در این منظومه شگفت جستجو می‌کند.
تعداد زبان‌ها و لهجه‌هایی که حیدربابا به آن‌ها ترجمه شده است بین 60 تا 80 متغیر است. اثری که در میان ملتهای جهان بدین درجه از شهرت و محبوبیت رسیده باشد ارزش مطالعه و شناخت عمیقتری را دارد. این اثر محدود به مردم آذربایجان نبوده وبطور قطع متعلق به کل جامعه جهانی است.