24می2019

01 دی 1394 نوشته شده توسط 

باکی سفریمده گؤردویوم یئرلر و یاددا قالان خاطیره لر

آیدین شافاق 144
ایکینجی و سون بؤلوم

یازار: دکتور نصرت بهنود

باکی بولواری

P34.N
بو بولوار دئنیز قیراغیلا پارالل اولان بیر پیادا گزینتی یولدو. بو بولواردا بیر اویونجاک پارکی، یات کلوبو، موسیقی لی فواره لر، هیکل لر، آبیده لر، وارکی یئرلی خالقا و توریستلره چوخ جاذیبه لی دیر. بو بولوار، یئنی تیکیلمیش بین الخالق موغام مرکزی نه یاخین دیر.

«حیدر علی اوف» کولتور مرکزی

P34.N.1
بو بین الخالق سئویت ده تانینمیش معمارلیق- حیدر علی اوف مرکزینین بیناسی- اؤز یئنی چی لیک و قاباقجیل دیزاینیلا، 29 ژوئن 2012 –جی ایلده رسمی مراسیم له آچیلیب و چاغداش و مدرن باکی نین ایمضا علامتی اولوبدور. بو مرکزده کنفرانس زالی (اودیتوریاسی)، بیر گالری زالی، و موزه یئرلشیبدیر. بو پروژه، شه هرین آیدین فیکیرلی(اَنتلکتوئل) حیاتیندا اؤنملی رول اویناماق اوچون نظرده توتولوب. شه هر مرکزینه یاخین یئرلشن بو گؤرکملی بینا، باکی نین یئنی لشمه سینده بؤیوک نقشی وار. بو بینا 2013 -جوایلده دونیا معمارلیق فستیوالی ایچین نیشانلاندی و 2014 –جو ایلده دونیا موزه دیزاین جایزه سی نی قازاندی. بو بینانین معماری عراق- اینگلیس لی زاها حدید دیر کی بو معمارلیق موسابقه سی نین جایزه سین قازانان ایلک قادین اولدو.

الوو قالالاری

P34.N.2
الوو قالالاری 190 متر (620 فوت) اوجالیقدا باکی دا ان اوجا گؤی دَلَنلر دیرلر. بو اوچ بینانین بیری منزیللر، بیری هتل و بیری ده ایداری بلوک لاردان عیبارتدیر. بینالارین تیکیلمه سی 2007 –جی ایلده باشلادی و 2012 –جی ایلده باشا چاتدی. اوچ قالا، الوو فرموندا بینا ائدیلمیش و اونلارین فسادلاری گئجه لر 10000 لومینرلرله(لامپلارلا) ایشیقلاندیریلیب، ها بئله آذربایجان بایراقی موختلیف رنگ لرله گؤستریه قویولور.

فخری قبریستانلیغی

P34.N.3

بو قبریستان نئچه پرزیدنتین، عالیم لرین، رساملارین و هر ساحه ده اولان آذربایجان هنرمندلرینین و بوتون شهرت لی و تانینمیش آذربایجانلی لارین؛ حتی آذربایجانا باغلی اولان یابانجی لارین دفن یئریدی. جمعا 242 نفرین مزاری اولان قبریستان 1948 ده، سوویت لر زامانی اینشا ائدیلیب.

P34.Haj-beyof

 

هر مزار دا یاتان شخصیتین هیکلی، مزارینین باشیندا قویولماسی بو مزارلیغین ان اؤنملی جاذبه لریندن دیر. بو سببدن بو مزارلیق ایندی بیر گؤزل و تمیز پارک کیمی گزملی بیر یئر اولوب و هر یابانجی گؤروشه گلن حکومت آداملاری دا بو مزارلیق دان رسمی حالت ده گؤروش ائدیب، حیدر علی افون مزارینا گول قویارلار.

دوولت بایراقی مئیدانی
دوولت بایراقی مئیدانی 2007 –جی ایلده باکی نین باییل قصبه سینده، آذربایجان دنیز قووه سینین مرکزینین یاخینلیغیندا تیکیلیب دیر. بو بایراقین دیرکی 162 متیر، اَنی 35 متیر، اوزونلوغو 70 متیر و عمومی ساحه سی 2450 کیلومتیر موربع و کوتله سی ایسه تقریبا 350 کیلوگرم دیر و بو بایراق پایتختین هر نوقطه سیندن گؤرونه بیلیر. گئنیس- دونیا رکوردلاری تشکیلاتی- 2010 –جو ایلده آذربایجان دوولت بایراقی نین دیرکی نی دونیا دا ان اوجا بایراق اولدوغونو تصدیق ائدیب و بو تشکیلات دا اونون آدی ثبت اولوب. دوولت بایراقی مئیدانیندا «کریستال زالی» آدلی داها بیر باشقا یئنی بینادا واردیر کی بو بینا دا «یوروویزیون» ماهنی موسابیقه سی گئچیریلیبدیر.

قیز قالاسی

P34.N.4
قیز قالاسی باکی نین دووارلا ساریلمیش ایچری شه هر ده 12- جی عصر ده اینشا ائدیلیب. بیرلیکده 15-جی عصره آیید، شیروانشاهلار سارایی ایله مدنیت مولکییتی کیمی تاریخی آبیده لرله، 2001 –جی ایلده یونسکونون دونیا ایرثی لیستینده ثبت اولوب. قیز قالاسی ایچینده باکی شه هرینین تاریخینی و تکامل حکایه سینی گؤسترن بیر موزه و بیر یادبود(سوونیر) ماغازاسی وار. قالانین دامیندان ایچری شه هر، باکی بولواری، دوگل ائوی و باکی نین گنیش صورتده کوچه لری و میناره لری گؤرونور. سون ایللرده نوروز فستیوالی زامانی بوتون گئجه لر قالانین باشیندا منقلده اود یاندیریرلار.

باشقا ماراقلی(جالیب توجه) موشاهیده لر
باکی نین هئچ بیر یئرینده حتی ایران سرحدینده جمهور رئیس لرینین شکیلی گؤزه دیمیردی بو منه چوخ بیر بؤیوک سورپریزایدی. بو ایشین سببین سوروشدوم دئدیلر پرزیدنت اؤزو شکیلینی یا هیکلینین(موجسمه) قویماسینی یاساکلاییب دیر.
باکی دا تیکینتی (کانستراکشن) بیزینسینه صاحیب اولان بیر تبریزلی مهندیس له گؤروشدوم او دئدی تا سون زامانلارا قدر، هر صوبح ساعات 7 ده تبریزده اولان ائوین دن طیاره ایله باکی یا گئدیب و ساعات 9 دا باکی دا آفیسینده اولارمیش؛ آمما ایندی تبریز باکی اوچاقلاری لغو اولدوغوندان، نخجیوان هاوالیمانی طریقی ایله باکییا گلمه لی دیر و بو چوخ زامان آپاریر.

باکی متروسو ایکی باندلی، 6/34 کیلومتیراوزونلوغوندا، 23 دایاناجاقیلا 1967-جی ایلده ایشه باشلاییب و شه هر ایچی اوتوبوس شوفورلریندن بیرینین دئدیینه گؤره قوجالار اتوبوسا بلیط وئرمک دن معاف دیرلار.
ایرانلی لار آذربایجانا گئتمه یه ویزا آلماغا مجبور دورلار آمما اونلار ویزاسیز ایرانا گیره بیلرلر و بو سببدن آذربایجان خالقی نخجیوان دان جولفایا گلیب آلیش وئریش ائدیرلر.

باکی دا 28 آلیش وئریش مرکزی، موختلیف ساحه لری، برَند بوتیک لر و زنجیره ماغازالار واردیر.

باکی اینانیلماز صورتده چوخ تمیز شه هردیر و هر مئیدانیندا آذربایجان ضییالی لاریندان (آیدین فیکیرلی لر)بیر هئیکل گؤرمک اولور.

بو شه هر دونیانین ان باهالی شه هر لریندن اولدوغونا راغیم، هئچ یئرده دیلنچی گؤزه دَیمیر. خالق ترافیک کوراللارین( قانونلارین) جیددی حالت ده ریعایت ائدیرلر. قیزلار اوغلانلارلا آزادجاسینا خیابانلاردا گزیب، بیربیرینه سئوگی گؤستریرلر. من بو شه هری نهایت درجه ده آرام و تهلوکه سیز گؤردوم.


قولاغین منده؟ (8)
یازار: کؤنز

دیییرم گؤره‌سن اینترنت و تازا تئکنولوژی، مثلاً تبلت و هوشلی‌باشلی تئلفون‌نار اولماسئیدی نِئینَردوخ؟ قوی دیییم نئینردوخ: پیس گونه قالاردوخ. قافلۀ علم‌دن کی دالی ایدوخ هئش، قافلۀ جوکدان، قافلۀ عجیب غریب عَحس‌لردن فیلیم‌‌نردن ده دالی قالاردوخ. میلّت دا اس‌ام‌اس گؤندرممزدیلر صدا و سیمانین پُربار برنامه‌لرینه رادیو تیلویزیونی موسابیقه‌‌لرده شیرکت ائله‌سین‌نر. دا خلقین خیصوصی زیندگانلیخ‌لاری‌نین لوُوا گئتمیش فیلیملری الیمیزه چاتمازدی کی دیقّتینن باخاخ کئف ائلییاخ. مژبور اولاردوخ قیسسا قیسسا موختصر موفید فوقِ‌علمی مطلبلرین عوضینه جانیمیز چیخسین اُتوراخ گئجه گونوز گؤزوموزی زیللییاخ کیتابلارین قره یازیلارینا، جئیران گؤزلریمیز قوربان گئده نیویسنده‌لرین انگی‌بوشلوغونا و بئینیمیزین او پامبیخ کیمین آغ‌آپپاغ سلّوللاری قانجیل اولا، قَرالا، اَپرییه، چورییه، گئده ایشینه.

فئیس‌بوکی، اینستاقیرامی زادی دئه باآ...هر آخشام ائوه قئییدن‌نن سورا مژبور اولاردوخ مجازی دوسلارین «شئر» ائله‌دیغی (قدیم نئجه عغپ‌مانده‌لر کیمین دییَردوخ "پایلاشماخ"؟!) «من و فیلان کس همین الآن یهویی» عحسلری «لایک» ائله‌ماخ یئرینه (نئجه گیژلر کیمین دییَردوخ "بَیَنماخ"، "سؤیماخ" زات؟!") اتوراخ بئینیمیزی وئراخ اوشاغین الینه بیخود سؤاللارینان، مدرسه‌نین چئرتی پئرت نغیللری‌اینن سؤحسون قویسون یئره. بیزی چکنمییَن اسگیح سورادان گؤرموش تامارزی‌لارین گؤزلرین دوبی‌ده، تایلندده و دیگر اوجوزلی خاریجه‌‌لرده سالدیغیمیز قشح قشح عحسلری‌نن (شلوارک ایاغیمیزدا، قارین آستین‌حلقه‌ای تی‌شرتین آلتین‌نان ائشییَه باسمیش، عئینح دودی گؤزوده، خیره به اوفوق‌های دوردست) چیخاداممازدوخ.

اوسته‌ سایدیخلاریم کی بی زات دَییل؛ بیز تانیمادیغیمیز «مشهور» فیلسوفلارین «فلسفۀ فیسبوکی‌»سین‌نن محروم قالاردوخ و دونیا اهلی ده بیزیم درین و شیکُفت‌انگیز جومله‌لریمیزدن محروم قالاردی. «آیا می‌دانستید..» مطلب‌لردن خبرسیز قالاقالا، بئساوات بئساوات عؤمری ویراردوخ داشا چیخاردی باشا. کلّاً بوجور عرض ائلیییم خیدمتیوه کی تحویل آلاسان: دونیادان خبرسیز قالاردوخ: مثلاً هاردان بوله‌‌جاغیدوخ کی «چالش آب یخ» یولا دوشوب بیز ده گرح گئداخ بیر قوشه‌ده بوزلی سویو سطیلینن آشیراخ باشیمیزا، اؤزوموزه تای نئچه نفر شؤهرتباز یولداشلاریمیزدان دا ایستییاخ کی اولار دا شئیی – بوزلی سو سطلین – باشلارینا چؤوورسون‌نر؟

اصلاً بولار هئش، اینترنت زات اولماسئیدی مملکتین میلّی میراثی کشف اولمامیشدی. نئجه کی اینترنت‌دن قاباخ اولمامیشدی. مثلاً دئه گؤروم، سنین اؤزون‌نن سوروشسئدیلر فیلان پادیشاهِ کبیر چوخ کلماتِ قصار بویوروب یا فیلان ادیب، مثلاً سعدی، جوابدا نه دییَه‌جاغیدون، بئناوا بالا؟ حتماً دییَه‌جاغیدون کی "او پادیشاهِ کبیردن فقط بیر نئچه خط، میخی یازی قالیب، او نئچه سطری ده یوز ایل بوننان قاباغاجان هئش کس اوخویَممَیشدی. آخیرده ده خاریجه‌لی باستان‌شیناس‌لار اوخی‌ییب ترجومه ائلییه بولوبلر." هاردان بیله‌جاغیدون کی او رحمتلیغین بالاسی‌نین نم نه قدر جومله، تحلیل، تفسیر، سیاسی تئز و مدرن دیدگاهی وار ایمیش، مخصوصاً تازا مسئله‌لرین باره‌سینده! نم نئچچه صفحه دئدیخلارین‌نان منیم اؤز "آیفون سیکس" قووشیمده وار باآ! ساغ اولسون‌نار یولداشلار هر گون او پادشاه کبیردن کشف اولموش تازا مطلبلری منه ده گؤندریللر منینم ده اوخویام ساوادیم آرتسین!

اصلاً بوننان دا ایشیم یوخدی باآ. اینترنت و تازا تئکنولوژی‌نین نقشین مملکتین تمامیّت ارضی‌سین‌نن دفاع ائله‌ماخدا کی دا دانامماسان کی. آغا من اؤزوم هر واخت یولداشلار خبر وئریللر کی بو بی‌… دوشمن‌نر گؤز تیکیبلر مملکتین تورپاغینا و گرح خاصّ بیر وبسایتلاردا گئداخ یامان یوُووز یازاخ و مملکتین سویون تورپاغین دوشمن الین‌نن نجات وئراخ، نئجه ده یورقون اولسام، واجیب بولَرم گئدیب بیر نئچه دانا رَحلی یوغولمامیش یامان یازام "کامنت" قیسمتینده و و بیر اصیل وطن‌پرست کیمین اؤز بورجومی مملکتیمه اَدا ائلییم. شوکر آللاها تازا تئکنولوژی‌نین سایه‌سینده دا لازیم دَییل دوشمنی چپ‌چؤوور ائله‌ماغ اوچون جنگه زادا گئداخ. ائله یول‌یول زیرشالوار و تَر کؤینک اَیینده اولا اولا و کاناپه‌نین اوستونده لم وئره‌وئره ده بو جنگلَرده جانفشانی ائله‌ماغ اولار!

بو دعفه، بر خلافِ قاباخکی یازیلاریمین آخیری، اؤزومون خاصّ بیر پیشنهادیم یوخدی. قوی گؤروم اگر یولداشلاردان قشح کیلاسلی بیر پیشنهاددان زاتدان گلسه، سنه ده «فوروارد» ایله‌رم اوخویه‌سن علمین چوخالسین. آمّا ایستیرم به عونوانِ بو مطلبین حسن ختامی، بیر دوعا دییَم دکتر حشمتعلی جنگلیِ شریعتی دن که اؤزی معروف خواننده حسین پناهی‌نین دایی‌اوغلوسی اولوردی و دوکتورای بالین‌شناسیِ روانی‌سین مک‌گیل‌دن و فوقِ پروفسورایِ خطُ میخی‌شناسی‌سین نجّار احمدگیل‌دن آلمیش ایمیش. او بؤیوح فیلسوف و دانیشمند بویورب کی: «بار الها پروردَگارا، بیزی او دونیادا همراه، هوشیمند قوُوشیلاریمیزینان محشور ائله. خوداوندیگارا بیزی بو دونیادا، او دونیادا اینترنتسیز قویما! خودایا، اؤزون بیزی «لایک» ائلییَن‌نری «لایک»، و بیزی «بلاک» ائلییَن‌نری «بلاک» ائله. آمین!

ایرادت وار، کؤنز

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید